«ابتکار» از واکنش نمایندگان مجلس به اقدام متقابل سپاه گزارش می‏دهد

توقیف با هدف بازدارندگی
معصومه معظمی
به دنبال توقیف نفتکش ایرانی توسط انگلیس درآب‏های بین‏المللی که به گفته رئیس مجلس تعبیر به دزدی دریایی شد، سپاه پاسداران هم پس از یک ماه مقابله‏به‏مثل کرد و نفتکش انگلیسی را در آب‏‏های خلیج فارس توقیف کرد. اقدامی که روزگذشته از سوی 160 نماینده مجلس مورد تقدیر قرار گرفت و در حمایت از این اقدام سپاه پاسداران بیاینه ای صادر کردند و از دولت خواستند موضوع اخذ عوارض از کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز را در دستورکار خود قرار دهد.
در هفته‌های اخیر تحرکات مشکوکی در برخی از نفتکش‌ها در منطقه و توقیف غیرقانونی نفتکش ایران توسط دولت انگلستان اتفاق افتاد. توقیفی که در آب‏های بین‏المللی و خارج از چارچوب حقوق بین‏الملل رقم خورد و برخی آن را به منظور حمایت دولت انگلیس از آمریکا در موضوع برجام دانستند. حالا با گذشت حدود یک ماه از این اتفاق، نفتکش انگلیسی درآب‏های خلیج فارس چارچوب‏های قوانین بین‏الملل را زیر پا گذاشت و خارج از ضوابط بین‏المللی با رادار خاموش در آب‏های تنگه هرمز در حال عبور بود که سپاه پاسداران در اقدامی متقابل، از فرصت پیش‏آمده استفاده کرد و این نفتکش را توقیف کرد.
گفتنی است نفتکش فوق به پیام‏ها و تذکرات کشتی‏رانی و بنادر جمهوری اسلامی ایران توجه نکرده است و با رادار خاموش در این منطقه در حال عبور بوده است تا مقصدش نامشخص باشد. اقدامی که برخی آن را برای تست قدرت و تجهیزات نظامی جمهوری اسلامی می‏دانند. به همین منظور سپاه پاسداران با هشیاری و قاطعیت وارد عمل شد و این نفتکش انگلیسی را متوقف کرد تا بدانند با کسی درباره امنیت کشورمان شوخی نداریم.
انگلیسی‌ها دزدی کردند سپاه هم جواب‏شان را داد
روز گذشته علی لاریجانی، رئیس مجلس نسبت به این اقدام واکنش نشان داد و حرکت انگلیسی‏ها را دزدی دریایی دانست و گفت: «انگلیسی‌ها دزدی کردند سپاه هم جواب‏شان را داد.» درراستای تشریح اتفاقات رخ‏داده اخیر و چالش‏های نفتکشی بین ایران و انگلیس، برخی نمایندگان در گفت‏وگو با «ابتکار» احتمال ادامه‏دار شدن چالش‏های بین ایران و انگلیس را بررسی کردند.
کشتی انگلیسی خلاف قانون بین‏الملل عمل کرده است
محمدجواد جمالی‏نوبندگانی، در این باره به «ابتکار» گفت: «جمهوری اسلامی ایران مسئول حفظ و حراست از تنگه هرمز است و عبور و مرور همه شناورها را بر عهده دارد و تابع قوانین مشخصی است. کشتی انگلیسی علاوه بر اینکه برخوردی با کشتی صیادی داشته و اعتنایی نکرده و حقوق آن شناور را زیر پا گذاشته است، ناوبری و سیستم ردیابی خود را خاموش کرده که خلاف قانون بین‏المللی است.»
عضو هیئت رئیسه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس افزود: «‏این نشان می دهد که آنها دنبال تشنج آفرینی هستند و اینکه قانون را زیر پا بگذارند و ما را تست کنند. قبلا هم درباره پهپاد آمریکایی گفتند که قصد داشتند ما را تست کنند و ما هم به خوبی نشان دادیم که هم اراده ما خوب است و هم تجهیزات مناسبی داریم.» جمالی تاکید کرد: «درباره توقیف نفتکش انگلیسی هم نشان دادیم که از توانمندی بالایی برخورداریم. البته انگلیسی‏ها اعلام کردند که بار نفتکش ایرانی نفت سبک است و چیز دیگری همراه ندارد، حتی بارنامه ما هم به سمت سوریه نبوده است و آنها تنها برای تحت فشار قرار دادن ایران و حمایت از آمریکا در برجام این کار را انجام دادند. آنها هیچ ادله قانونی نداشتند، ولی ما دلایل قانونی در این باره داریم.»
نماینده مردم فسا در خانه ملت خاطرنشان کرد: «غربی‏ها در قبال توقیف نفتکش ایرانی سکوت کردند ولی در قبال انگلیس فریاد زدند. ما در‏باره این اتفاق یک ماه خویشتنداری کردیم، ولی این خویشتنداری اندازه‏ای دارد و بعد از آن حتما برخورد می‏کنیم. شاید پیش از این درباره برخی رفتارهایشان در تنگه هرمز چشم‏پوشی می‏کردیم، ولی از این به بعد باید بیشتر مراقب باشند.»
غربی‏ها به دنبال چالش در منطقه‏اند
جمالی‏نوبندگانی با تاکید بر اینکه «غربی‏ها دنبال چالش در خاورمیانه‏اند»، به «ابتکار» گفت: «احساس می‏کنم آمریکایی‏ها قصد دارند از این اتفاقات اخیر سوءاستفاده کنند و از کشورهایی مثل کره، ژاپن و هنگ‏کنگ که نفت‏شان را از این بخش تامین می‏کنند، برای تامین امنیت‏شان باج‏خواهی کند.» عضو هیئت رئیسه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس تاکید کرد: «آمریکایی‏ها با حمایت اروپاییان به دنبال ایجاد دوباره ایران‏هراسی در جنوب خلیج فارس هستند، هر چند که عربستان و امارات اخیرا اعلام کردند که آماده مذاکره با ایران هستند. این نشان می‏دهد اگر ما محکم و جدی روی مواضع‏مان بایستیم به نتیجه می‏‏رسیم.»
او تاکید کرد: «جمهوری اسلامی ایران حتما با کشورهای همسایه آماده بهبود و ارتقای روابط است. این منطقه مربوط به همه ما است و باید با هم امنیتش را برقرار کنیم. بنابراین دست دوستی خود را به سمت کشورهای همسایه دراز می‏کنیم.»
مجامع بین‏المللی دارای قوانین حقوقی و سیاسی هستند که باید رعایت شوند
همچنین کمال دهقانی‏فیروزآبادی، عضو دیگر کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در این باره به «ابتکار» گفت: «یک بحث حقوقی در مجامع بین‏المللی وجود دارد و یک بحث سیاسی. اگر بخواهیم از نظر حقوقی اتفاقات اخیر را محاسبه کنیم، همه کشورها آن را در عرصه روابط بین‏الملل رعایت می‏کنند. مباحث حقوقی یا در عرصه موافقت‏نامه‏های دوجانبه‏ای است که کشورها با یکدیگر امضا می‏کنند یا درقالب توافق‏نامه‏های چند‏جانبه و تعهدات متقابلی است که به یکدیگر می‏دهند. یا از طریق کنوانسیون‏های بین‏المللی مثل کنوانسیون حقوق دریاها است که حق و حقوق کشورها را در آب‏های ملی و سرزمینی و آب‏های آزاد مشخص می‏کند.» او افزود: «مجموعه پروتکل‏های بین‏المللی و قراردادها، علاوه بر عرف حقوق بین‏الملل عمومی را تشکیل می‏دهد.» این نماینده مجلس دهم به «ابتکار» گفت: «حقوق بین‏المللی عمومی ضمانت اجرایی خاصی ندارد، چون ما یک حاکم مشخص نداریم که حقوق بین‏الملل را برای دنیا اجرا کند. بحث‏هایی که مربوط به نظم عرصه بین‏المللی است، شورای امنیت سازمان ملل متحد وارد عمل می‏شود و مثلا وقتی تصمیمات و اجماعی در جهان علیه کشوری شکل می‏گیرد، همان ضمانت اجرایی جهانی است.»
دهقانی تاکید کرد: «زمانی هم جدای از موضوعات نظم و امنیت عمومی که شورای امنیت مسئول برخورد با آن است، عمل مقابله‏به‏مثل از سوی کشوری رخ می‏دهد یعنی اگر کشوری به توافقی که با طرف مقابلش داشته وفادار بود ما هم وفادار هستیم و در غیر این صورت اگر کسی نقض عهد کرد، طرف مقابل هم نقض عهد می‏کند. در واقع ضمانت اجرای آن تعهدات به عمل طرف مقابله وابسته است.»
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس درباره موضوعات سیاسی بین‏المللی هم به توقیف نفتکش‏های ایرانی و انگلیسی اشاره کرد و به «ابتکار» گفت: «مثلا دولت انگلیس در آب‏های بین‏المللی نفتکش ایرانی را توقیف کرد که مبنایی هم نداشت، این کاری سیاسی بود و مبنای حقوقی نداشت و یک راهزنی دریایی بود. ما هم طبیعی است که باید مقابله‏به‏مثل کنیم.»
او تجلی این مقابله‏به‏مثل را در بیانیه 160 نمایندگان مجلس دانست و تصریح کرد: «تجلی آن هم در این اقدام سپاه مشاهده کردیم. هر چند که این مقابله‏به‏مثل ما بدون حساب و کتاب نبود و وقتی تخلفات کشتی انگلیسی آشکار شد آن را اعمال قانون کردیم. طبق مقررات بین‏الملل وقتی کشتی موقعیت‏یاب و رادارش خاموش بود و منطقه‏ای را به خطر انداخته بود، طبق قانون بین‏الملل و دستور قضایی این کشتی توقیف شد.»
دهقانی تاکید کرد: «هر چیزی را در سطح خودش باید عمل کنیم و مقابله‏به‏مثل باید متناسب با آن اقدام باشد و جمهوری اسلامی اقدامش در این باره متناسب با قوانین و عرف بین‏الملل بوده است.»
اگر مقابله‏به‏مثل نمی‏کردیم نفتکش‏های زیادی را از دست می‏دادیم
هدایت‏الله خادمی، عضو کمیسیون انرژی مجلس هم در این باره به «ابتکار» گفت: «اگر درباره نفتکش انگلیسی مقابله‏به‏مثل نمی‏کردیم، انگلیس به این روند ادامه می داد ولی با توجه به اقدام متقابل جمهوری اسلامی، انگلیس متوجه شد که امکان ادامه این روند را ندارد و بازی خطرناکی را شروع کرده است.»
نماینده مردم ایذه و باغملک در مجلس تصریح کرد: «انگلیسی که برای حمایت از آمریکا در بازی برجام نفتکش ایرانی را متوقف کرده بود، در این باره بی‏نصیب ماند چرا که آمریکا به همه کشورها اعلام کرد اگر می‏خواهند امنیت کشتی‏هایشان در این منطقه تامین شود باید برای تامین امنیت کشتی خودشان دست به کار شوند و حمایتی از آنها نخواهد داشت.»
عضو کمیسیون انرژی مجلس در تایید این اقدام سپاه پاسدارن به «ابتکار» تاکید کرد: «این اقدام سپاه کار خوبی بود. شاید تبعاتی داشته باشد و این چالش‏های ایجاد شده ادامه‏دار شود، ولی اگر این کار را انجام نمی دادیم، حتما تبعات بیشتری داشت و کشتی‏‏هایمان هر زمان هر کجا می‏رفتند متوقف می‏شدند و این کار بازدارندگی ایجاد کرد.»