کدام یک به نفع مردم شهر ری است؟

آفتاب یزد- می‌‎‌گل هشترودی: «ری مستقل» وعده‌ای بود که محمود احمدی‌نژاد در آخرین سفر خود به شهرری در سال ۹۱ به مردم داد، از آن زمان تا کنون هر از گاهی صحبت‌های ضد و نقیضی در رابطه با جدایی ری از تهران مطرح می‌شود، تیرماه سال ۹۱ استاندار تهران این موضوع را بار دیگر مطرح کرد ونخستین واکنش به این موضوع از سوی شورای شهر تهران رخ داد؛ مهدی چمران در یکی از جلسه‌های شورای شهر گفت: «با اجرای این طرح، تجزیه‌طلبی استانی اوایل انقلاب دوباره از سر گرفته می‌شود.» این طرح مدتی مسکوت ماند اما به تازگی سید فرید موسوی نماینده تهران در مجلس در توییتی اعلام کرد که «جدایی شهر ری از تهران که مطالبه دیرین مردم این شهر بوده است به امضای بخشی از نمایندگان رسیده است.» هر چند مجلس موافق جدایی تهران از شهر ری است اما این ایده در شورای شهر مخالفانی جدی دارد.
>مجلسی‌ها چه می‌گویند؟
سهیلا جلودارزاده نماینده مردم تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس در رابطه با این موضوع با ارزیابی مثبت از جداسازی ری از تهران که تعدادی از اعضای شورای شهر تهران از آن به عنوان عامل بهم زدن یکپارچگی شهرداری و شهر و ظلم به مردم یاد کرده‌اند، گفت: «شهرری برغم اینکه توریستی و زیارتی بوده، اما فاقد هتلی است که گردشگران داخلی و خارجی بتوانند از آن استفاده کنند و چون این منطقه ضمیمه تهران شده در حق آن اجحاف شده است. افرادی که معتقد هستند جدایی ری از تهران به ضرر مردم است فقط به این فکر می‌کنند که از رای آنها در انتخابات بی‌بهره می‌شوند، و این در حالی است که چنانچه شهرری دارای نماینده مجلس و شهردار مستقل باشد مردم این منطقه می‌توانند از طریق آنها مشکلاتشان را پیگیری کنند، چرا که در شرایط کنونی تنها با نزدیک شدن به زمان انتخابات مسئولان به این منطقه سرکشی می‌کنند. جدا شدن ری از تهران برای مردم این منطقه و توابع آن مفید است، چرا که در شرایط کنونی عوارض شهرک‌های صنعتی و کارخانجات برای پایتخت هزینه می‌شود، اما چنانچه شهرری دارای شهرداری و نماینده مجلس مستقل باشد از منابعی که در اختیار دارد برای آبادانی این منطقه استفاده می‌کند.»
پروانه مافی عضو کمیسیون شوراها و امور داخلی مجلس شورای اسلامی نیز با اعلام توافق مجمع نمایندگان تهران برای جدایی شهرری از تهران گفت: «این مساله از چهار سال پیش در مجلس مطرح بوده و اصلا کاری سیاسی نیست.» او درخصوص امضای جمعی از نمایندگان مجلس مبنی بر ارسال لایحه طرح جدایی شهرری از تهران که به گفته یکی از اعضای شورای شهر جنبه سیاسی و انتخاباتی دارد، اظهار داشت:«مسئله جدایی شهر ری از تهران از چهار سال پیش در مجلس مطرح بوده و پرداختن به آن اصلا سیاسی نیست. این مساله از گذشته مطرح بوده است، اما به صورت طرح درنیامده بود، تا اینکه سال گذشته مجمع نمایندگان تهران به این نتیجه رسید، این کار را عملی کند. در آخرین سال کاری مجلس دهم هر کاری که بخواهیم انجام دهیم را به انتخابات نسبت می‌دهند، اینکه گفته می‌شود؛ انجام هرکاری در سال آخر مجلس به دلیل فعالیت‌های انتخاباتی است، چه معنایی دارد، یعنی در یک سال هیچکس هیچ کاری انجام ندهد و کارها معطل بماند، چون از آن تعبیر انتخاباتی می‌شود؟! جدایی ری از تهران تقاضای مردم شهر ری است، در سال ۸۳ ری و شمیرانات داعیه جدایی از تهران را داشتند و فرماندار شهرری و نمایندگان تهران در آن دوره به دنبال این موضوع بودند.»
او افزود: «مسئله جدایی شهرری از شمیرانات سابقه‌ای دیرینه دارد و حداقل ۳۰ سال است که این مطرح است، اما هیچ‌وقت چنین اجماعی در بین مجمع نمایندگان تهران به‌وجود نیامده بود، حالا این اجماع وجود دارد و خواهان جدایی هستند. شهرری اکنون سرریز پساب و پسماندهای شهر تهران شده و بی‌انصافی است، ‌جایی که در تاریخ گُل شهر تهران بوده را به محلی که تنها پساب و پسماند تهران را تحمل می‌کند، تبدیل کنیم. اکنون درآمدهایی که در این منطقه ایجاد می‌شود نیز در اختیار شهرری قرار نمی‌گیرد، این ظلم آشکاری است که در حق شهر ری می‌شود. با این اقدام حداقل درآمدها از طریق شهرداری در منطقه هزینه و خرج مشکلات می‌شود، زیرا تهران عملا نشان داده‌است که تاکنون نتوانسته مشکلات شهر ری را حل کند.
سیده فاطمه ذوالقدر نماینده دیگر مجلس شورای اسلامی هم با اشاره به طرح جدایی ری از تهران و برخی مخالفت‌ها با آن گفت:«موضوع جدایی ری از تهران پیش از این هم مطرح بوده و مکاتباتی هم با وزیر کشور صورت گرفته است؛ با این مضمون که نام شهر ری به شورای شهر تهران اضافه شود و یا وضعیت شورای شهر ری تعیین تکلیف شود و ری شورای شهر جداگانه داشته باشد. قانون فعلی وضعیت ری را با ابهام مراجعه کرده، جدایی ری از تهران مطالبه مردم این منطقه است، در حال حاضر شهر ری جزء منطقه ۲۰ به حساب می‌آید و شهرداری و شورای شهر جداگانه ندارد در حالی که مسئولین محلی معتقدند تفکیک ری از تهران به حل معضلات آن از جمله آلودگی هوا، پسماند، مشکلات کارخانه‌ها، مسائل ترافیکی، راه و بهداشت کمک می‌کند.»
او با اشاره به جمعیت یک میلیون نفری شهرری اضافه کرد:«در حال حاضر نه تنها به اندازه کافی به مشکلات ری توجه نمی‌شود بلکه مشکلات تهران هم به شهر ری سرازیر می‌شود؛ علاوه بر این عوارضی که مردم ری پرداخت می‌کنند به سرجمع عوارض تهران اضافه می‌شود در حالی که قاعدتا باید به ری برگردد.ذوالقدر با تاکید بر ضرورت تشکیل کمیته مشترک بین شورای شهر تهران و نمایندگان مجلس شورای اسلامی برای بررسی جدایی ری از تهران اضافه کرد: ما می‌توانیم بررسی کنیم که چه موانعی بر سر راه این طرح وجود دارد و چطور می‌توان آن را محقق کرد، چرا که در حال حاضر شهرداری تهران آنچنان که مطلوب مردم است، فرصت رسیدگی به ری را پیدا نمی‌کند.»
>شورای شهری‌ها چه می‌گویند؟
زهرا نژادبهرام عضو شورای شهر تهران در رابطه با جدایی ری از تهران گفته است: «حدود 30نماینده در مجلس که اکثراً از لیست امید هستند امضاء جمع کرده و نظرشان جداسازی شورای شهر ری از تهران است. ولی اعضای شورای شهر معتقدند که این یکپارچگی نباید ایجاد شود چرا که منافع دوشهر مشترک بوده و فرقی بین شهروند منطقه 15 و 20 نیست. هر چند که شهرری دارای بافت‌های فرسوده بسیاری است ولی تمرکز بیشتری از سوی شهردار در ستاد بازآفرینی در این زمینه شده است. تفکیک مدیریت شهر ری و تهران درست نیست، بنده مخالف این موضوع هستم و به نظرم نزدیک بودن به فضای انتخابات در طرح چنین مسئله‌ای بی‌تاثیر نبوده است.»
این در حالی است که مهندس محسن‌هاشمی رئیس شورای شهر تهران درباره طرح جدایی ری از تهران اعلام کرد که استقلال شهرری و سایر مناطق حومه‌ای موجب اختلال در فعالیتهای مدیریت شهری می‌شود. او می‌گوید:«اکثریت اعضای شورای شهر تهران با جدا شدن ری از کلانشهر تهران موافق نیستند، چراکه اعضای شورا این اقدام یعنی جدایی ری از تهران را دارای پیامدهای منفی در حوزه شهر‌سازی و زیرساخت می‌دانند. بر اساس بررسی‌های کمیسیون شهرسازی شورای شهر تهران، جدا‌شدن مناطق حومه‌ای نظیر شهرری از تهران، موجب ایجاد اختلال در حریم‌های شهری، ساخت وسازهای بی رویه و خارج از طرح جامع می‌شود. در حوزه زیرساخت نیز به دلیل یکپارچه بودن زیرساخت‌های حمل و نقلی نظیر مترو، اتوبوسرانی و... سایر زیرساخت‌های عمرانی و نرم‌افزاری، استقلال شهرری و سایر مناطق حومه‌ای موجب اختلال در فعالیتهای مدیریت شهری می‌شود؛ به نظر ما این اقدام به صلاح شهروندان شهرری نیز نبوده و موجب کاهش بودجه‌ها و منابع مدیریت شهری وامکانات آنها خواهد شد. اگر این موضوع در دستور کار نشست مشترک نمایندگان شورای شهر و مجلس تهران قرار گیرد، دلایل و نظرات خود را ارائه خواهیم کرد.»
ناهید خداکرمی دیگر عضو شورای شهر تهران، ری و تجریش نیز در این زمینه اظهار داشت: «شهرستان ری می‌تواند با ظرفیت ملی و منطقه‌ای خود به دور از مدیریت شهری تهران به صورت مستقل برای کاهش محرومیتی که در کنار ظرفیت‌های‌ ثروت‌آفرینی شهرری دوگانگی ایجاد کرده است تلاش کند. در حال حاضر شهرری در موضوع خدمات شهری به تهران وابسته است و در موضوعات سیاسی و حاکمیتی به دلیل داشتن فرمانداری ویژه به صورت جدا از تهران عمل می‌کند.» وی با اشاره به ظرفیت‌های ری در زمینه‌های گردشگری، تاریخی و فرهنگی افزود: «در صورتی که ری مستقل شود و خود را از زیر سایه تهران بیرون بکشد قطعاً می‌تواند مسیر توسعه و بهبود وضعیت مدیریت شهری و معیشتی را به دنبال داشته باشد. شهرستان ری دارای فرمانداری مستقل است اما مدیریت شهری آن وابسته به تهران است که این تعارض‌ها باعث خمودگی و درخودماندگی شهرستان ری شده که در این راستا استقلال شهرستان ری قطعاً به نفع این شهرستان و مردم آن خواهد بود.»
حسن خلیل آبادی عضو شورای شهر هم که ساکن شهر ری است از جدایی تهران و ری حمایت کرده و در توئیتی نوشته است:«نام کسانی که طرح تفکیک شهر ری داده‌اند در حافظه تاریخی مردم شهر ری ماندگار می‌شود.» به این ترتیب طرح جدایی تهران از شهر ری در ابتدای کار باعث ایجاد دو طیف در مجلس و شورای شهر تهران شده است اما آیا این موضوع به نفع مردم شهر ری است یا به ضرر آن‌ها؟
>ری واقعا جزوی از تهران است
گیتی اعتماد، کارشناس امور شهری در این خصوص به آفتاب یزد گفت:«من موافق تکه پاره شدن شهر‌ها نیستم و فکر نمی‌کنم جدایی ری از تهران فرق آن‌چنانی به حال مردم ری داشته باشد. به نظر من شهر ری چیزی شبیه به شمیرانات است و اگر قرار باشد از تهران جدا شود باید این را مد نظر قرار داد که بعد از آن شمیرانات هم احتمال قریب به یقین می‌خواهد از تهران جدا شود. در هر صورت به نظر من بهتر این است که شهر ری هم عضوی از تهران باشد تا مدیریت یک پارچه‌ای بر آن اعمال شود. این طور نیست که بگوییم یک شهر به دلیل دوری از مرکز مغفول واقع شود. در مدیریت شهری بودجه خاصی برای هر قسمت از شهر تهران مثل ورامین، شهر ری، پاکدشت و قیامدشت در نظر گرفته می‌شود که این بودجه صرفا خرج آن قسمت از کلانشهر تهران می‌شود. به نظر من اگر شهر ری جزوی از تهران باشد با توجه به سیستم حمل و نقل شهری و مترو و سایر موارد که روز به روز از سمت مرکز تهران به سوی اطراف کشیده می‌شود، قطعا منافع بیشتری خواهد داشت تا اینکه به صورت یک شهر جدا در بیاید. البته اقتصاد دان‌ها هم باید در این زمینه اظهار نظر کنند اما من به طور کلی با تکه‌پاره‌شدن شهر‌ها موافق نیستم و به نظر من مجموعه شهری تهران باید دارای یک مدیریت یکپارچه باشد ری که دیگر واقعا جزوی از تهران است.»
با همه این اوصاف به نظر می‌رسد که باید کارگروهی از کارشناسان مجرب تشکیل شود تا این موضوع مورد بررسی قرار بگیرد که جدایی از ری آیا به نفع مردم شهر ری است یا به ضرر آن‌ها!