اقتصاد غول‌های فناوری جهان زیر تیغ کرونا


میترا جلیلی
خبرنگار
شیوع ویروس کرونا در چین ضرری جبران‌ناپذیر به اقتصاد چین وارد کرده است و در این میان صنعت تکنولوژی این کشور نیز با مشکلاتی عمده مواجه شده است. البته این زیان اقتصادی تنها متوجه کمپانی‌های چینی نیست و بسیاری از بزرگان فناوری دنیا تحت تأثیر این وضعیت قرار گرفته‌اند تا جایی که شاهد تعطیلی و بسته شدن دفاتر این غول‌های فناوری در چین هستیم.
زنجیره تعطیلی کمپانی‌های فناوری در چین
کمپانی‌های اپل، سامسونگ، مایکروسافت، تسلا و گوگل همه کارخانه‌های تولیدی و همچنین فروشگاه‌های خود را در چین تعطیل کردند و تقریباً همه فعالیت‌های خود را به تعویق انداختند. گوگل پا را از این نیز فراتر گذاشته و عنوان کرده است که به‌منظور محافظت از سلامت کارکنانش حتی دفاتر خود در هنگ‌کنگ و تایوان را نیز تعطیل کرده است.
آمازون هم که یکی از بزرگترین شرکت‌های فعال در حوزه تکنولوژی و تولیدکنندگان محصولات هوشمند در جهان به شمار می رود با انتشار اطلاعیه‌ای رسمی اعلام کرد که به دلیل افزایش نگرانی‌های جهانی از شیوع گسترده ویروس کرونا، در رویداد سالانه کنگره جهانی موبایل بارسلونا شرکت نخواهد کرد.
این کمپانی هیچ دفتری در ووهان، شهری که منبع انتشار این ویروس محسوب می‌شود ندارد با این حال از کارکنان خود خواسته است برای سفر به چین، حتماً تأییدیه‌هایی را دریافت کنند و سپس راهی این کشور شوند. ازسوی دیگر هریک از کارمندان که به چین سفر می‌کنند یا از آن برمی گردند قبل از بازگشت به محل کار باید 14روز در خانه بمانند. کمپانی فیس‌بوک هم دفتری در چین ندارد ولی از کارمندانش خواسته است از سفرهای غیرضروری به چین اجتناب کنند و ال‌جی و Razer هم مشابه همین رفتار را داشته‌اند.
در شرایط فعلی، کمپانی فناوری ایسوس نیز با عذرخواهی از مشتریان خود اعلام کرده است که به‌دلیل شیوع ویروس کرونا نمی‌تواند گوشی ROG Phone II خود را بموقع در اختیار آنها قرار بدهد و البته زمان مشخصی را هم برای پایان این وقفه اعلام نکرده است.
یکی‌دیگر از کمپانی‌های عرصه فناوری که در اثر شیوع کرونا برای تولیدات خود با مشکل مواجه شده، تسلا است. البته ایلان ماسک مدیر تسلا تأخیری 10روزه را برای ساخت خودروی برقی خود با نام تسلا3 متصور است. با این حال وی نگران سوددهی خود نیست چراکه کارخانه شانگهای هنوز عامل اصلی درآمدهای این شرکت نیست و انتظار می‌رود این کمپانی با کمک سایر کارخانه‌ها کمبود محصول خود را جبران کند.
از برندهای چینی که تولید محصولات آنها به تعویق افتاده هم می‌توان به کمپانی‌های اوپو، شیائومی، لنوو و هوآوی اشاره کرد. «نیکول پنگ» یکی از تحلیلگران حوزه ‌آی‌تی گفت: کمپانی‌هایی مانند هوآوی که فعالیت آنها در گوانگ‌دونگ است وضعیت بهتری دارند هرچند درحال حاضر هیچ یک از کمپانی‌های چینی با صددرصد ظرفیت خود فعالیت ندارند. اما کمپانی‌هایی مثل لنوو که برای ساخت قطعات به کمپانی‌های دیگر اتکا دارند بیشترین تأثیر را از وضعیت حال حاضر گرفته‌اند. محصولات فناوری و بازی‌هایی هم که قرار بود در اوایل فوریه به بازار بیاید همگی به تعویق افتاده‌اند. سونی هم اعلام کرده که ویروس کرونا تأثیری منفی بر تولید کارخانه‌هایش داشته است که قطعاتی برای برندهای اپل و هوآوی و سایر کمپانی‌های فناوری می‌سازند.
دردسرهای اپل
ازآنجا که تعداد زیادی از محصولات در چین تولید می‌شوند متخصصان هشدار داده‌اند که درصورت ادامه این روند، در زمینه تولید بخش عمده‌ای از تلفن‌های هوشمند، هدست‌های واقعیت مجازی(VR)، خودروها و سایر محصولات فناورانه با کمبود مواجه خواهد شد. به‌عنوان مثال با نیمه تعطیل شدن شرکت‌های فاکسکان و پگاترون در چین، انتظار می‌رود تولید انواع آیفون و ایرپاد با مشکلاتی جدی مواجه شود چراکه تولید تقریباً تمامی آیفون‌های موجود در جهان، توسط کارخانه‌های این کمپانی‌ها انجام می‌شود.
شرکت فاکسکان یکی از شرکت‌هایی است که تولید قطعات مختلف را برای آیفون و محصولات هوشمند برعهده دارد ،با توجه به شرایط حال حاضر، مجبور شده است وضعیت خود را به حالت نیمه تعطیل دربیاورد. خبرها حاکی است که کمتر از ۱۰ درصد نیروی کار فاکسکان در این کارخانه مستقر هستند و البته از این کارگران خواسته شده است که از ماسک استفاده کنند و همچنین درجه حرارت بدن کارگران نیز دائم کنترل می شود تا از شیوع بیماری در کارخانه پیشگیری شود.
هرچند فاکسکان بارها تأکید کرده که با سپردن تولیدات به‌کارخانه‌هایش در مکزیک، هند و پاکستان همه تعهدات خود در قبال اپل را انجام خواهد داد اما این کمپانی بسیار نگران بازار محصولات خود است و حتی انتظار کاهش 10درصدی تولید آیفون را دارد.
فاکسکان به‌عنوان سازنده قطعات آیفون، تصمیم دیگری نیز گرفته که می‌تواند به ضرر کمپانی اپل تمام شود. این شرکت قرار است تا اطلاع ثانوی به جای تولید قطعات آیفون در مرکز خود واقع در شنزن، اقدام به تولید روزانه 2میلیون ماسک و لباس پزشکی تا پایان فوریه کند. ابتدا قرار بود این کمپانی به میزان محدود و تنها برای استفاده داخلی کارمندان خود ماسک تولید کند اما وضعیتی که شیوع ویروس کرونا در این کشور ایجاد کرده، باعث افزایش تقاضا برای خرید این محصول و کمبود آن در بازار چین شده است.
همچنین پیش‌بینی می‌شود رشد فروشHon Hai یکی دیگر از تولیدکننده‌هایی که گوشی آیفون را برای اپل تولید می‌کند نیز کمتر از رقم مورد انتظار باشد. با اینکه گمان می‌رفت رقم رشد تولید این کمپانی چینی به 3تا 5درصد برسد اکنون این رشد بین یک تا 3درصد خواهد بود.
از یکی دیگر از غول‌های فناوری که با کم کار شدن فاکسکان، نگران محموله‌های خود است می‌توان به فیس‌بوک اشاره کرد. این کمپانی سفارش‌های جدید خود برای هدست واقعیت مجازی Oculus Questرا به‌دلیل وقفه‌ای که در تولید آن در چین ایجاد شده، متوقف کرده است. قرار بود این هدست در اوایل فوریه به بازار بیاید اما حالا تولید نسخه 64گیگابایتی آن به 10مارس موکول شده است.
کرونا، تهدیدی برای کنگره جهانی موبایل
یکی از نگرانی‌های سازمان بهداشت جهانی این است که گردهمایی‌ها به‌دلیل حضور جمعیت زیاد، خود به‌کانونی برای شیوع ویروس کرونا تبدیل شود. به نظر می‌رسد این موضوع بر کنگره جهانی موبایل بارسلونا اسپانیا(MWC) نیز تأثیری منفی گذاشته است. البته باید گفت با وجودی که سازمان جهانی بهداشت عنوان کرده که وضعیت این بیماری به هشدار جهانی رسیده اما توصیه‌ای برای کنسل شدن کنفرانس‌های جهانی همچون MWC که خارج از چین برگزار می‌شود نداشته است. باید گفت که تاکنون تنها یک مورد ابتلا به کرونا در اسپانیا گزارش شده ولی ترس و دلهره مردم همچنان ادامه دارد.
هرچند برگزار‌کنندگان MWC معتقدند ویروس کرونا تأثیر زیادی بر رویداد فناورانه آنها نداشته است اما به نظر می‌رسد واقعیت چیزی جز این باشد چراکه برخی غول‌های فناوری از شرکت در این نمایشگاه سرباز زده‌اند و به‌نظر می‌رسد این رویداد جهانی با چالش‌هایی مواجه شده است. یکی از این کمپانی‌ها، ال جی است که اعلام کرد برای محافظت از سلامت کارمندانش، از شرکت در این نمایشگاه انصراف می‌دهد.
 سخنگوی این کمپانی گفت: با این تصمیم و ممانعت از سفر کارکنانمان، عملاً از مواجهه آنها با کرونا پیشگیری می‌کنیم اما در آینده‌ای نزدیک رویدادهایی جداگانه برای برند خود برگزار خواهیم کرد. ال جی کنفرانس هفته آینده خود را نیز کنسل و آن را به آخر ماه مارس موکول کرده است. اریکسون نیز از دیگر کمپانی‌های فناوری است که اعلام کرده در این نمایشگاه بین‌المللی شرکت نخواهد کرد. هرچند پیش از این عنوان شده بود کمپانی زدتی‌ای(ZTE) هم در نمایشگاه MWC حاضر نمی‌شود ولی بتازگی این کمپانی اعلام کرده که در این رویداد حضور خواهد یافت اما هیچ کنفرانس خبری برگزار نمی‌کند.
سونی نیز از کمپانی هایی است که از شرکت در کنگره جهانی موبایل ۲۰۲۰ انصراف داده و بسیاری آن را ضربه بزرگ دیگری به این رویداد می‌دانند. پیش از این کارشناسان پیش‌بینی می‌کردند سونی احتمالاً از موبایل جدید خود به نام «اکسپریا ۵پلاس» رونمایی کند ولی حالا همه چیز تغییر یافته است. گفتنی است کمپانی اینتل نیز در اقدامی هماهنگ با سایر کمپانی‌های فناوری، از شرکت در کنگره جهانی موبایل انصراف داد.
البته باید گفت برگزارکنندگان نمایشگاه جهانی موبایل برای پیشگیری از انصراف دیگر کمپانی‌ها از حضور در این رویداد، یادآور شده‌اند با توجه به شرایط موجود، اقداماتی پیشگیرانه انجام داده‌اند و هرگونه دست دادن در این رویداد به‌عنوان یکی از عوامل اصلی انتقال این بیماری، ممنوع خواهد بود. همچنین مواد ضدعفونی کننده در همه بخش‌های نمایشگاه در اختیار بازدیدکنندگان قرار خواهد گرفت تا میزان شیوع کرونا تا حد امکان کاهش یابد.