ویروس ترس!

گزارش آفتاب یزد از دلایل افزایش غیر منتظره جو روانی منفی در جامعه به دنبال تایید خبر ورود ویروس کرونا به کشور و جانباختن چند نفر. به راستی مسئولان، رسانه‌ها و مردم چه مسئولیتی در قبال کنترل این ویروس و تبدیل نشدن آن به اپیدمی برعهده دارند؟ در این باره با یک جامعه‌شناس گفتگو کردیم
آفتاب یزد- گروه اجتماعی: روز چهارشنبه بود که اخباری مبنی بر شیوع کرونا در کشور منتشر شد و بعد از آن اعلام شد دو بیمار مبتلا به کرونا در قم جان باختند؛ از همان دقایق اولیه انتشار این خبر بود که جو روانی منفی در فضای مجازی آغاز شد و ترس و وحشت جامعه را فرا گرفت. ترس از ویروسی که حالا می‌دانیم وارد کشورمان شده است اما به گفته پزشکان اگر بهداشت فردی رعایت شود شاید هیچکس دیگر به آن مبتلا نشود. با این حال از روز چهارشنبه تاکنون لحظه به لحظه به تعداد اخبار منفی در رابطه با کرونا افزوده می‌شود و بازار شایعات نیز در این بین داغ است. با اینکه برخی کارشناسان شب گذشته سعی داشتند جو حاکم را کمی آرام کنند اما شواهد نشان می‌دهد با انتشار اخبار منفی لحظه به لحظه بر وحشت موجود در جامعه افزوده می‌شود. اما چرا در چنین شرایطی قرار داریم و این رعب و وحشت چه عواقبی در پی خواهد داشت؟
>برخی بر شیپور افزایش وحشت در جامعه
می‌دمند
برخی کانال‌های تلگرامی و صفحات پر مخاطب اینستاگرامی همصدا با رسانه‌های معاند بر شیپور افزایش وحشت در جامعه می‌دمند. هر لحظه اخبار ضد و نقیضی از آمار مبتلایان به کرونا شنیده می‌شود هر کسی تعداد جانباختگان را افزایش یافته می‌داند. این در حالی است که مسئولین در وزارت بهداشت بارها اعلام کرده‌اند که مردم اخبار مربوط به کرونا را صرفا از مقامات این وزارتخانه پیگیری کنند اما باز هم بازار شایعات همچنان داغ است. این در حالی است که طبق گفته کارشناسان، کرونا از آنفلوآنزا خطر ناک‌تر نیست و علت اصلی توصیه‌های بهداشتی که صورت می‌گیرد به این دلیل است که کرونا واگیردار‌تر از سایر ویروس‌هاست. با این همه برخی کارشناسان و پزشکان شب گذشته سعی داشتند با توضیحات و توصیه‌های درست و کارشناسی جو رعب و وحشت موجود در جامعه را تا حد زیادی آرام کنند، البته تا حد زیادی هم موفق بودند اما همچنان جو منفی روانی در فضای مجازی رواج دارد. اما این جو چه عواقبی به همراه خواهد داشت؟
>بی‌‌اعتمادی مردم به مسئولین
امیرمحمود حریرچی، جامعه‌شناس و آسیب‌شناس اجتماعی در این خصوص به آفتاب یزد گفت: «مهمترین دلیل ترس و وحشتی که امروز در جامعه شاهد آن هستیم بی اعتمادی مردم به مسئولین است که البته مسبوق به سابقه است. مدیریت‌های نامناسب در زمان بحران، برخی پنهانکاری‌ها و حس رها شدگی از سوی مردم مهمترین عواملی است که بر ترس و اضطراب مردم در جامعه می‌افزاید. وقتی مردم می‌بینند بعد از این همه مدت هنوز خیلی از آوارگان زلزله سر پل ذهاب در کانکس زندگی می‌کنند، سیستان و بلوچستان با سیل شسته شد و خیلی اتفاقات دیگر در سال‌های اخیر رخ داد اما در هیچکدام از آن‌ها مدیریت درستی رخ نداد خب معلوم است که ترس و وحشت در جامعه افزایش می‌یابد. البته این را هم فراموش نکنیم که برخی رسانه‌های آن طرف آبی با پخش فیلم‌ها و عکس‌های آزاردهنده سعی در القای هر چه بیشتر ترس در جامعه دارند تا به اهداف شوم خودشان برسند؛ مردم می‌ترسند که مسئولان در فراگیری این بیماری صداقت لازم را نشان ندهند، از طرف دیگر ترس دارند که اگر این بیماری فراگیر شود مسئولان چه اقداماتی می‌خواهند انجام دهند؟ در چین با آن همه امکانات که توانستند یک بیمارستان هزار تختخوابی را 10 روزه بسازند نزدیک به 2500نفر به وسیله ویروس کرونا جان باختند معلوم است که چنین آماری ترس را به جامعه تزریق می‌کند!»
>هر چقدر ترس و وحشت افزایش یابد
رفتارهای هیجانی نیز بیشتر می‌شود
او در ادامه تاکید کرد: «خیلی از آمارها و عکس‌ها و ویدئوهایی که موجب ترس و وحشت مردم شده است از بیمارستان‌ها و از طریق کارکنان بیمارستان منتشر شده و این مسئله بسیار نگران‌کننده است چرا که نشان می‌دهد بی اعتمادی به سطوح مختلف جامعه راه پیدا کرده است. با این همه اما باید به این موضوع تاکید کنم که افزایش ترس و نگرانی در جامعه عواقب بدی را به همراه خواهد داشت. همین حالا می‌بینیم همه مردم برای خرید ماسک و مواد ضدعفونی کننده به داروخانه‌ها و مغازه‌ها هجوم برده‌اند. در چنین شرایطی هر چقدر ترس و وحشت افزایش یابد مردم رفتارهای هیجانی بیشتری از خود نشان خواهند داد و این هرج و مرج را افزایش می‌دهد. به غیر از آن رفتارهای هیجانی مانع ایجاد مدیریت درست در این خصوص می‌شود. وقتی اعتمادی در جامعه وجود نداشته باشد خود به خود موضوعات با مبالغه همراه می‌شود و این موضوع خطرناک است. برای برگرداندن آرامش به جامعه باید مسئولین، تریبون داران، اهالی رسانه، سلبریتی‌ها و هنرمندانی که در فضای مجازی با مخاطبین بیشتری همراه هستند، برای برگشت آرامش به جامعه کمک کنند. واقعیت این است که طبق گفته کارشناسان این بیماری بستگی به ایمنی بدن هر فرد دارد و ما به راحتی با حفظ بهداشت فردی می‌توانیم از این شرایط عبور کنیم. باید با جامعه شفاف باشیم و مسئولان باید به مردم این اعتماد را بدهند که در هر شرایطی می‌توانند اقدامات لازم را برای گذر از بحران فراهم کنند. مردم را باید برای همکاری با مسئولین آماده کنیم چرا که این جلب همکاری و کمک بسیار حائز اهمیت است و به این طریق می‌توانیم اعتماد جامعه را نیز جلب کنیم.»
به نظر می‌رسد این روزها بیش از ویروس کرونا، باید از بی اعتمادی در جامعه و تزریق رعب و وحشت به مردم ترسید چرا که در چنین شرایطی اوضاع از آن چیزی که فکر می‌کنیم بدتر خواهد شد.جامعه ما با همبستگی و اعتماد به یکدیگر می‌تواند بحران کرونا را نیز پشت سر بگذارد اما افزایش ترس در جامعه اتفاقاتی را رقم خواهد زد که کرونا را به یک فاجعه تبدیل می‌کند.
ابتلای قطعی ۱۳ نفر به کرونا ویروس
آفتاب یزد- گروه اجتماعی: شامگاه پنجشنبه اعلام شد که جلسه ستاد پیشگیری و مقابله با کرونا به ریاست معاون اول رئیس جمهور در ساختمان وزارت بهداشت برگزار شده است. به گزارش ایسنا، در این جلسه وزرای بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، گردشگری و آموزش و پرورش، رئیس سازمان پدافند غیر عامل ستاد کل نیروهای مسلح، رئیس سازمان مدیریت بحران کشور، رئیس اورژانس کشور، سخنگوی دولت و جمعی از معاونان وزارت بهداشت نیز حضور داشتند. در ابتدای این جلسه سعید نمکی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گزارشی از وضعیت شیوع بیماری کرونا در سطح دنیا و اقدامات این وزارتخانه جهت پیگیری و درمان این بیماری ارائه کرد.
به گزارش ایرنا، سعید نمکی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بعد از نشست ستاد پیشگیری و مقابله با کرونا در جمع خبرنگاران گفت: «تعداد مبتلایان قطعی به ویروس کرونا در ایران پنج نفر است که شامل دو فوتی, دو بیمار بستری در قم و یک پزشک که از اراک به قم رفته است، می‌شود.» او افزود:«حدود ۲۴ نفر دیگر مشکوک به کرونا در بیمارستان بستری هستند که بعد از مشخص شدن نتیجه آزمایش، وضعیت آنها به مردم اعلام می‌شود. پیش‌بینی وزارت بهداشت این است که اکثر این بیماران به ویروس کرونا مبتلا نیستند. از نظر وزارت بهداشت افراد و بیماران تنفسی که با اتباع خارجی مراوده نداشته اند، مشکوک به ابتلا به ویروس کرونا نیستند اما دو نفر سه روز پیش با علایم شدید عفونت تنفسی در قم مراجعه کردند که بلافاصله از آنها تست گرفته شد و مشخص شد که به ویروس کرونا مبتلا هستند و به علت شدت بیماری جان خود را از دست دادند. بعد از این موارد همکاران روی قم تمرکز کردند به خصوص اینکه نگرانی‌هایی ایجاد شده و مراجعات مردم به بیمارستان زیاد شده بود. از عده‌ای از افرادی که با بیماران فوتی مراوده داشتند دعوت کردیم و از آنها هم آزمایش گرفته شده اما فعلا موارد قطعی پنج نفر است.»
>ابتلای قطعی ۱۳ نفر به کرونا ویروس
این در حالی است که روز گذشته رئیس مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت بهداشت گفت:«بر اساس آخرین نتایج آزمایش‌های انجام شده، ابتلای ۱۳ مورد جدید به کرونا ویروس تا امروز قطعی به نظر می‌رسد.» به گزارش ایلنا، کیانوش جهانپور افزود:«با توجه به همزمانی شیوع آنفلوآنزای فصلی و نگرانی‌های ایجاد شده در بین مردم در مورد کرونا ویروس ظرف روزهای گذشته، هزاران نفر به کلینیک‌ها و مراکز بهداشتی و درمانی مراجعه کردند که بیش از ۷۳۵ مورد، با علائم شبه آنفلوآنزا تحت نظر قرار گرفته و بستری شدند. با بررسی‌های انجام شده از بین افراد مشکوک، تا کنون ابتلای تعدادی از افراد از نظر ابتلا به ویروس کووید۱۹ بر اساس شواهد آزمایشگاهی، قطعی گزارش شده و بر اساس آخرین نتایج آزمایش‌های انجام شده، ابتلای ۱۳ مورد جدید تا امروز قطعی به نظر می‌رسد. نکته قابل توجه این است که از این ۱۳ مورد، اغلب موارد یا از ساکنین شهر قم هستند و یا در شرح حال، سابقه سفر به شهر قم ظرف روزها و هفته‌های اخیر داشته‌اند. از میان ۱۳ مورد شناسایی شده جدید از کووید ۱۹، ۷ مورد مربوط به شهر قم، ۴ مورد از بیماران بستری در شهر تهران و دو مورد نیز در استان گیلان هستند.» وی خاطرنشان کرد: «دو نفر از موارد شناسایی شده جدید نیز متاسفانه جان خود را از دست داده‌اند. همچنین دو مورد مشکوک ابتلا به کووید ۱۹، در شهر بابل تحت مراقبت قرار گرفته که ظاهرا سابقه مراجعت از قم داشته‌اند اما هنوز نتایج آزمایشات انجام شده از این افراد تا این لحظه گزارش نشده است. در شهر اراک روز پنجشنبه آزمایش یکی از موارد مشکوک نشان دهنده ابتلا به کووید۱۹ بود که در گزارش همان روز اعلام شد، ۸ مورد مشکوک دیگر در اراک بر اساس نتایج نهایی آزمایشگاهی، مبتلا به کووید ۱۹ نیستند. حال عمومی فرد مبتلا به کووید ۱۹ در اراک که از همکاران پزشک ما است بهتر گزارش شده است. بنظر می‌رسد همانند الگوی مشاهده شده در بیماری آنفلوآنزای H۱N۱، موارد شدید و منجر به فوت در کووید۱۹، بیشتر در گروه‌های مسن و یا دارای بیماری‌های زمینه‌ای و یا نقص سیستم ایمنی مشاهده می‌شود و شدت بیماری زایی این ویروس لزوما از آنفلوآنزای H۱N۱ بیشتر نخواهد بود. توصیه‌های عمومی مبنی بر رعایت نکات بهداشت فردی و شستشوی مداوم دست‌ها با آب و صابون مایع، ضد‌عفونی کردن سطوح تماس، رعایت بهداشت تنفس، پرهیز در استفاده از وسایل مشترک و ضدعفونی کردن آنها قبل از استفاده، پرهیز از استفاده از دخانیات با ادوات مشترک از جمله قلیان در این مورد کمک شایانی به پیشگیری، کاهش شیوع و قطع زنجیره انتقال کرونا ویروس جدید خواهد کرد.»
>مشاور وزیر بهداشت:‌ ویروس کرونا در ایران جان ۴ نفر را گرفت
مشاور وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز روز گذشته اعلام کرد:«ویروس کرونا تاکنون ۱۸ مورد قطعی مبتلا در ایران داشته که چهار نفر آنها جان خود را از دست داده‌اند.»
به گزارش ایرنا، علیرضا وهاب زاده روز جمعه در توئیتر نوشت:«نتایج تست چهار بیمار مشکوک در تهران مثبت بود. هفت مورد جدید هم در قم و دو مورد هم در رشت تایید شده است. دو نفر از مبتلایان جدید هم فوت کرده‌اند. در مجموع تا این لحظه ۱۸ نفر مبتلای قطعی به ویروس کرونا ثبت شده که چهار نفرشان فوت کرده‌اند. تعدادی موارد مشکوک هم بستری و تحت مراقبت هستند.»