پیام روحانی به بایدن

پیام روحانی به بایدن شرق: ایران همچنان بر عملی‌بودن بازگشت به برجام تأکید دارد. در ادامه اخبار برجامی در روزهای نزدیک به تغییر دولت در آمریکا، رئیس‌جمهور ایران بار دیگر به‌صراحت موضع ایران درباره برجام را خطاب به رئیس‌جمهور منتخب ایالات متحده بیان کرد و گفت: «اگر شما به همه تعهدات خود عمل کردید، ما نیز به همه تعهدات خود عمل خواهیم کرد». نماینده ایران در سازمان ملل نیز موضع مشابهی را در توییتر تبیین کرد. این البته تنها پیام ایران در روز گذشته نبود. ایران در نامه‌ای خطاب به آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای خواستار رسیدگی به برنامه هسته‌ای مخفی اسرائیل شد. در همین رابطه، اعلام بازگشت یکی از مذاکره‌کنندگان ارشد توافق هسته‌ای ایران با 1+5 به وزارت خارجه آمریکا نیز خبرساز شده است.
 روحانی:  جواب ما صریح، روشن و ساده است
رئیس‌جمهور ایران در جلسه هیئت دولت در روز چهارشنبه گفت: «هر وقت طرف مقابل، تسلیم قانون شد استقبال می‌کنیم». روحانی تشریح کرد: «آیا نباید از کسی که در کوچه ظلم می‌کند و سنگ می‌زند، شیشه می‌شکند و در یک لحظه عاقل می‌شود و می‌گوید من از این به بعد نمی‌خواهم شیشه بشکنم، استقبال کنیم؟ ما استقبال می‌کنیم هر وقت این شخص خُل که شیشه ما را می‌شکند آمد و گفت من از این به بعد فهمیدم شیشه‌شکستن هنر نیست. من شیشه را دائم می‌شکنم و شما شیشه دیگری می‌اندازید. این کار من اثری ندارد، به شما خسارت می‌زنم و به زحمت می‌اندازم ولی من هم به هیچ‌ چیز نمی‌رسم، حالا دست برداشتم و توبه کردم. هر وقت این کار شد ما استقبال می‌کنیم». او تأکید کرد: «اگر دولتی که در آینده نزدیک در آمریکا سر کار می‌آید، دو هفته دیگر که آقای بایدن قدرت را در اختیار می‌گیرد اگر گفت آمریکا دیگر شیشه‌شکستن را رها کرده و دیگر توبه کرده و می‌خواهد در مسیر قانون قرار بگیرد و به تعهدات خود عمل کند، اگر از ما سؤال کند جواب ما خیلی صریح و روشن و ساده است، می‌‌گوییم اگر شما به همه تعهدات عمل کردید، ما هم به همه تعهدات عمل می‌کنیم. اگر عمل نکردید، ما در برابر شما سر فرود نمی‌آوریم، شما اگر به تعهدات عمل کردید، منّتی سر ما نگذاشتید، تا حالا یک کار خلاف قانونی انجام می‌دادید حالا از کار خلاف قانون دست برداشتید، پشیمان شدید و فهمیدید اشتباه کردید».
در همین رابطه، نماینده دائم ایران در سازمان ملل نیز موضع مشابهی را تبیین کرد. مجید تخت‌روانچی در توییتر با اشاره به آغاز غنی‌سازی 20‌درصدی ایران در واکنش به بدعهدی طرف‌های برجامی و خروج آمریکا از این توافق اظهار کرد: «اقدامات هسته‌ای ایران از جمله غنی‌سازی 20 درصد قابل ‌بازگشت هستند، به شرط اینکه همه اعضای برجام تعهداتشان را به‌ طور کامل انجام دهند».

 وندی شرمن، معاون وزیر خارجه بایدن
دولت در حال شروع بایدن، کم نخواهد داشت از نیروهای دوران اوباما که با آمدن بایدن به دولت بازمی‌گردند، اما در صحنه سیاست خارجی این بازگشت‌ها برای ایران و سرنوشت پرونده هسته‌ای، معنای ویژه‌ای دارند. جان کری، وزیر خارجه امضاکننده برجام، در جایگاه نماینده ویژه دیپلماسی محیط‌زیستی به دولت بازگشت و جیک سالیوان که از زمان مذاکرات اولیه و محرمانه در فرایند توافق هسته‌ای حضور داشت، مشاور امنیت ملی بایدن شد و حالا نفر سوم از تیم برجامی اوباما نیز به دولت بازمی‌گردد. وندی شرمن، مذاکره‌کننده ارشد توافق هسته‌ای، قرار است در جایگاه معاون وزیر خارجه و نفر شماره دو این نهاد معرفی شود. او البته باید از سنا رأی اعتماد بگیرد.
بازگشت شرمن تا حد زیادی بار دیگر مؤید تصویر بازگشت به مسیر سابق و ادامه راه اوباما از سوی بایدن است. درعین‌حال این نکته نیز درخور‌توجه است که شرمن در زمان مذاکرات به سخت‌گیری معروف بود و حضور دوباره او در این جایگاه را می‌توان به معنای بازگشت همان رویکرد دقیق و با تأکید بر جزئیاتش به فرایند هرگونه تعامل احتمالی با ایران دانست؛ اما در هر صورت، قرارگرفتن او در کنار آنتونی بلینکن که تریبون اصلی وعده‌های بازگشت به برجام در دوران رقابت انتخاباتی بود، نشان می‌دهد که بایدن در هنگام چیدن تیم دیپلماتیک خود، چه رویکردی را برای یکی از چالش‌های اصلی پیش‌رویش در نظر دارد.
 نامه ایران به آژانس درباره اسرائیل
از سوی دیگر، کاظم غریب‌آبادی، سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی مستقر در وین، با ارسال نامه‌ای به مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، ضمن هشدار درباره پیامدهای منفی برنامه توسعه تسلیحات هسته‌ای اسرائیل، خواستار ایفای مسئولیت جدی آژانس در رسیدگی به این نگرانی منطقه‌ای و جهانی شد. می‌توان گفت این موضع‌گیری ایران در میانه بحث‌های هسته‌ای و بعد از واکنش‌ها به آغاز غنی‌سازی ‌20‌درصدی، حکم یادآوری و مقایسه میزان تعامل ایران و آژانس با «راز آشکار» برنامه هسته‌ای تسلیحاتی اسرائیل را دارد که عضو معاهدات در این زمینه نیست.