دلربایی همایون غزل‌سرایی جنجالی چاوشی و ۹۳ سالگی سایه


 
 
دلربایی استادانه همایون شجریان در تیتراژ نمایش خانگی

شروع جذاب سریال «می‌خواهم زنده بمانم» با نقش آفرینی های خوب حامد بهداد، سحر دولتشاهی و مهران احمدی همراه بود
نویسنده:  مائده کاشیان  
 
  فیلیمو پس از انتشار دو سریال «ملکه گدایان» و «خوب، بد، جلف: رادیواکتیو»، شروع به انتشار سریال20 قسمتی «می‌خواهم زنده بمانم» اثر شهرام شاه حسینی کرده و قرار است این مجموعه دوشنبه‌ها منتشر شود. پخش همزمان 5 عنوان سریال، رقابت سختی میان آثار و پلتفرم نماوا و فیلیمو به راه انداخته است. با توجه به شروع «می‌خواهم زنده بمانم» و ستارگانی که در این مجموعه بازی کرده‌اند، پیش‌بینی می‌شود سریال شاه‌حسینی شانس بالایی دارد تا جزو آثار پربیننده این رقابت باشد. شروع درگیرکننده قصه قصه سریال با رابطه عاشقانه کاراکتر «هما حقی» با بازی سحر دولتشاهی و نامزدش با بازی پدرام شریفی و جشن تولد پدر «هما» آغاز شد. در ظاهر همه‌چیز عادی پیش می‌رفت، اما ناگهان اتهامی به پدر خانواده وارد شد و از این پس قرار است شاهد اتفاقاتی باشیم که به دنبال این ماجرا رخ خواهد داد. ورود یک باند قاچاقچی مواد مخدر و شخصیت پیچیده‌ای مانند «امیر شایگان» با بازی حامد بهداد، به زندگی خانواده «حقی»، باعث شد سریال شروع خوب و درگیرکننده‌ای داشته باشد. قسمت اول پراز اتفاق و خوش‌ریتم پیش رفت و زمان تقریبا یک ساعته سریال، مخاطب را پای تماشای آن حفظ ‌کرد. بازی خوب ستاره‌ها سریال «می‌خواهم زنده بمانم» بازیگران زیادی دارد و چند بازیگر سینما مانند حامد بهداد، سحر دولتشاهی، مهران احمدی، آزاده صمدی، پدرام شریفی، بهاره کیان افشار و آناهیتا درگاهی در آن بازی کرده‌اند. فعلا در قسمت اول شاهد حضور بازیگران اصلی یعنی حامد بهداد، سحر دولتشاهی، پدرام شریفی و مهران احمدی بوده‌ایم و نمی‌توان درباره کیفیت بازی کل گروه بازیگران قضاوت کرد، اما حامد بهداد پس از تجربه ناموفق «دل» و بازی ضعیفش در این سریال، اکنون در «می‌خواهم زنده بمانم» حضور موثری داشته است. شخصیت «امیر شایگان» فردی بانفوذ و باتجربه است که همه گره‌ها به دست او و البته به روش خاص او باز می‌شود. این کاراکتر در قسمت اول بسیار خوب به مخاطب معرفی شد و حامد بهداد با بازی متفاوت خود، حضور چشمگیری در سریال داشت. سحر دولتشاهی، پدرام شریفی و علی شادمان نیز بازی خوبی داشته‌اند. حال‌وهوای امروزی دهه 60 قصه عاشقانه مجموعه «می‌خواهم زنده بمانم» در 2 فصل روایت می‌شود و فصل اول آن در دهه 60 می‌گذرد. طراحی لباس، گریم بازیگران و مدل موی آن‌ها در این فصل، شباهت زیادی به آن دهه ندارد و به ویژه درباره بازیگرانی مانند سحر دولتشاهی و پدرام شریفی، پوشش و گریم آن‌ها امروزی به نظر می‌رسد که می‌توان آن را نقطه ضعفی برای فصل اول سریال دانست. قرار است شاهد گذشت زمان باشیم و فصل دوم «می‌خواهم زنده بمانم» در زمان معاصر و سال 1400 روایت شود. تیتراژ شنیدنی همایون شجریان همایون شجریان که تا به حال تجربه خواندن قطعاتی ویژه فیلم‌های سینمایی را داشته و در این زمینه با سینماگران همکاری کرده، به تازگی وارد نمایش خانگی شده و خوانندگی سریال «می‌خواهم زنده بمانم» را بر عهده گرفته است. قطعه «آسمان ابری» دیروز همزمان با آغاز انتشار سریال، با صدای این خواننده و با ترانه‌ای از حسین منزوی و غلامرضا طریقی منتشر شد. ترانه این قطعه با حال‌وهوای عاشقانه قصه و احتمالا فراقی که بعدا در داستان اتفاق خواهد افتاد، تناسب بسیار خوبی دارد. ترانه بسیار خوب سریال با صدای همایون شجریان، برای مخاطب شنیدنی‌تر هم شده است. از آن جا که اجرای استادانه و فنی این خواننده توانمند با حال و هوای ترانه و قصه هماهنگی زیادی دارد، حس غم جدایی را که در ترانه جاری است، به خوبی به مخاطب منتقل می‌کند و او را کاملا تحت تاثیر قرار می‌دهد. انتخاب خواننده و ترانه سریال یکی دیگر از نقاط قوت «می‌خواهم زنده بمانم» است که به درستی انجام شده است، بنابراین احتمالا قطعه «آسمان ابری» یکی از تیتراژهای به‌یادماندنی در نمایش خانگی خواهد شد. علاوه بر ترانه سریال، تیتراژ آن نیز از لحاظ بصری و گرافیکی با ترانه تناسب دارد. سابقه شاه‌حسینی در تلویزیون شهرام شاه‌حسینی سابقه چندان موفقی در سریال‌سازی ندارد. او تا به حال مجموعه‌هایی مانند «پرستاران»، «همه چیز آن جاست»، «هشت و نیم دقیقه» و «پرگار» را در تلویزیون ساخته است که سریال‌های پربیننده‌ای نبوده‌اند و به ویژه مجموعه «پرگار» یک تجربه شکست‌خورده در کارنامه او به حساب می‌آید. او پس از چند تجربه ساخت سریال در تلویزیون، امسال وارد نمایش خانگی شد و «می‌خواهم زنده بمانم» را جلوی دوربین برد. هرچند که هنور تنها یک قسمت از سریال منتشر شده، اما این مجموعه به واسطه قصه جذاب و ستارگانی که دارد، می‌تواند نقطه عطفی در کارنامه شاه حسینی باشد. رقابت فیلیمو و نماوا با سریال‌های پرستاره پلتفرم نماوا با انتشار سریال‌هایی مانند «قورباغه» و «سیاوش» به رقیب مهمی برای فیلیمو تبدیل شده است و مجموعه «گیسو» ساخته منوچهر هادی نیز یکی دیگر از سریال‌های آماده انتشار این پلتفرم است. اکنون فیلیمو در رقابت با نماوا و سریال پرستاره «قورباغه» که روزهای دوشنبه منتشر می‌شود، برای انتشار سریال پربازیگر «می‌خواهم زنده بمانم» روزهای دوشنبه را در نظر گرفته و از این پس مخاطبان در این روز شاهد انتشار دو سریال خواهند بود. جالب این جاست که سحر دولتشاهی در هر دو سریال بازی کرده و به عنوان بازیگر مشترک آن‌ها، دوشنبه‌ها با این آثار در فیلیمو و نماوا دیده خواهد شد.             آقای چاوشی! لطفا فقط بخوان انتشار غزل‌های عجیب خواننده پرطرفدار پاپ در کتاب «این عشق هیولایی»، انتقادهای زیادی برانگیخته است 10 هزار نسخه این کتاب  بین 700 میلیون تا یک میلیارد تومان پیش فروش شد!    ستاره منوچهری - اولین سلبریتی نیست که کتاب شعر منتشر می‌کند، احتمالاً آخرینشان هم نخواهد بود. بعد از پیش‌فروش مجموعه غزل‌های محسن چاوشی به نام «این عشق هیولایی» در اواخر آذرماه امسال، حالا این کتاب از آخرین روز بهمن‌ماه با امضای چاوشی به دست علاقه‌مندان رسیده است. کتابی که طبق  گزارش  انتشار یافته در پایگاه‌های خبری مختلف، مانند اعتمادآنلاین، باشگاه خبرنگاران جوان و خبرگزاری برنا ،  با بیش از 10 هزار نسخه سفارش آنلاین، پیش‌فروش و از این نظر رکورددار و خبرساز شد. در ادامه نگاهی انداخته‌ایم به فعالیت‌های شاعرانه محسن چاوشی، خواننده نام‌آشنای ایرانی و کتاب شعرش که به تازگی منتشر شده است. 110 هزار تومان برای 140 صفحه! با آغاز پیش‌فروش مجموعه غزل‌های چاوشی به نام «این عشق هیولایی»، از طریق وب‌سایت انتشارات آفتاب اندیشه، اولین موضوعی که خیلی زود جلب توجه کرد، قیمت بالای کتاب بود. این کتاب 140 صفحه‌ای که 31 غزل را در بردارد، با صحافی جلد شومیز(معمولی) 70 هزار تومان و با صحافی جلد سخت به قیمت 110 هزار تومان پیش‌فروش شد و صدای خیلی‌ها را درآورد؛ انتقادی که خیلی هم بیراه نبود. چون هم‌اکنون قیمت کتاب شعر یک شاعر معاصر با جلد معمولی 30 هزار تومان و قیمت یک دیوان نفیس حافظ با جلد چرمی(البته بدون جعبه) بین 110 تا 150 هزار تومان است. عده‌ای از منتقدان معتقد هستند قیمت گزاف این کتاب دلیلی جز شهرت و محبوبیت محسن چاوشی ندارد. غزل‌هایی که غزل نیستند قالب شعری غزل یکی از قالب‌های کلاسیک ادب فارسی است که ساختار و فرم مشخصی دارد. مصرع نخست بیت اول غزل با تمام مصرع‌های زوج هم‌قافیه است و معمولاً این قالب شعری 4 تا 12 بیت را در برمی‌گیرد. گذشته از محتوای غزل که می‌تواند عاشقانه، عارفانه، اجتماعی و حتی حماسی(همان مفهومی که در شاهنامه فردوسی می‌بینیم) باشد، ساختار این قالب شعری کاملاً مشخص است؛ نکته‌ای که در اشعار کتاب «این عشق هیولایی» که به نام مجموعه غزل منتشر شده، رعایت نشده است از جمله در این شعر: «آن قدر بکوبم در/ تا باز تو بگشایی/ بگشا و بخوان ما را/ ای مونس تنهایی/ گر روی تو بنمایی/ گر لطف بفرمایی/ دنیا همه قندان است/ از بس که تو حلوایی». از ایراد اساسیِ همه قافیه‌های این شعر(بگشایی، تنهایی، بفرمایی، حلوایی) که بگذریم، مصرع نخست این شعر با مصرع دوم و سایر مصرع‌های زوج هم‌قافیه نیست. ضمن این‌که هر دو مصرع بیت سوم قافیه دارند! قالب این شعر هم نامشخص است و معلوم نیست در چه قالبی سروده شده: «سوخته از دوری‌ات/ هیبتِ مستوری‌ات/ باز نظر کن مرا/ با همه مغروری‌ات/ قصه حیرانی‌ام/ سر درِ بازار شهر/ کشته و حیرانم از/ عشق سیانوری‌ات»! اگر بخواهیم این شعر را آن‌طور که در کتاب آمده است، بررسی کنیم، یعنی هر خط را یک مصرع به حساب بیاوریم، قالب شعر اصلاً غزل نیست. به علاوه این‌که بیت سوم هم فاقد قافیه است؛ اما اگر هر مصرع به دو بخش تقسیم شده و در دو خط آمده است، باید شاعر و ناشر را برای آشنایی با نوع چاپ قالب غزل به کتاب‌های شعر معاصر و دیوان‌های کلاسیک ارجاع بدهیم. گذشته از اشکالات نحوی و مفهومی اشعار این کتاب، تعابیر و تشبیهات عجیب و غریب و گاه بی‌معنا مانند «خرگوشِ کرِ مارگزیده»، «چشمه چشمانِ دریده» و عباراتی مانند «هیبت مستوری»، «مسخم پی» و... به‌چشم می‌خورد. واکنش 2 استاد زبان و ادب فارسی استادان زبان و ادب فارسی که در زمینه سرودن شعر هم تجارب ارزنده‌ای دارند ، از کار جدید چاوشی انتقاد کردند. دکتر اسماعیل امینی، استاد زبان و ادبیات فارسی و ترانه‌سرای نام‌آشنای کشورمان، در واکنش به کتاب محسن چاوشی و در پاسخ به این‌که آیا می‌توان این اشعار را غزل نامید، به خراسان گفت: «این جملات پراکنده و بی‌معنا، حتی نوشته معمولی نیستند، چه رسد به غزل». دکتر محمدرضا ترکی، استاد ادبیات فارسی دانشگاه تهران و عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی هم درباره اشعار این خواننده نظر مساعدی ندارد و هنگامی که از او درباره کیفیت آن‌ها پرسیدیم، با طعنه پاسخ داد: «این شعرها با صدای خود این خواننده خوب هستند!» محسن چاوشی پیش از انتشار این کتاب هم، شعر قطعه‌هایی مانند «شرح الف» و «او» را خودش سروده بود که با انتقاد کارشناسان ادبیات فارسی مواجه شد. کاش این خواننده به جای این‌که تصور کند می‌تواند همچون مولانا غزل بسراید، همان راه قبلی‌اش را ادامه می‌داد. چه ایرادی دارد اگر این خواننده همچنان به خواندن غزل‌های ناب ادبیات فارسی از بزرگانی مانند مولانا و سعدی و حافظ بپردازد و بخش زیادی از افراد جامعه را با سروده‌های آنان آشنا کند؟    
 
 
 
«سایه»‌ 93 ساله بر سر شعر فارسی
مروری بر زوایای مهم و تأثیرگذار زندگی هنری هوشنگ ابتهاج که فردا، زادروز اوست
 
اکرم انتصاری- امیرهوشنگ ابتهاج یا همان ه.الف.سایه شاعر بزرگ معاصر، فردا 93 ساله می‌شود. شاعری که با گذر از چند دهه و ورود جریان‌های مختلف ادبی، مسیر شعری خود را گم نکرده و حضورش همواره بر شعر و ادبیات تاثیرگذار بوده است. سایه جزو معدود شاعران معاصر شعر فارسی است که در شعر نو و کلاسیک موفق عمل کرده است. به احتمال زیاد ویدئوی شعرخوانی غفران بدخشانی نزد سایه را که این روزها واکنش‌های زیادی به دلیل روح جاری در زبان فارسی و ادای آن‌ها توسط این شاعر افغانستانی به همراه داشته است، دیده‌اید. تولد این شاعر بزرگ فارسی و همزمانی آن با این ویدئوی تاثیرگذار، بهانه‌ای شد تا بیشتر درباره ویژگی‌های هوشنگ ابتهاج و آثارش در این مطلب بنویسیم. پیوند عمیق شعر و موسیقی تصنیف «تو ای پری کجایی؟» یکی از شنیدنی‌ترین اشعار ابتهاج است. همایون خرم آهنگ این تصنیف را در یک شب بارانی که به قول خودش، «انگار از آسمان باران نُت می‌بارید»، ساخته و ابتهاج هم برای این آهنگ، شعر «تو ای پری کجایی» را سروده است. «ای عشق همه بهانه از توست/ من خامشم این ترانه از توست»، از دیگر شعرهای دلکش ابتهاج است که با صدای علیرضا افتخاری و بیژن بیژنی، در ردیف شنیدنی‌ترین آثار ابتهاج قرار می‌گیرد. قطعا نمی‌توان از پیوند شعر و موسیقی در آثار ابتهاج گفت و نامی از «ارغوان» نیاورد. ابتهاج این شعر را با الهام از تک درخت ارغوان خانه‌اش، در حوالی میدان فردوسی تهران سرود و این شعر جایگاه خود را در ادبیات و موسیقی ایرانی پیدا کرد. اغلب اهل فن به این نکته معتقدند که «ارغوان» چیزی ورای شعر و کلمه است. خالق حماسه کلمات ابتهاج اولین دفتر شعر خود را به نام «نخستین نغمه‌ها»، در دوره دبیرستان سرود و به چاپ رساند. او طی حدود هفت دهه شاعری، در کنار مردم ایستاده و از سرودن  اشعار وطن‌پرستانه هم، غافل نمانده است. هنگام وقوع رویداد غم‌بار 17 شهریور سال 57 و کشتار مردم از سوی رژیم پهلوی، هوشنگ ابتهاج در رادیو مشغول به کار بود و بعد از این اتفاق، به همراه جمعی از چهره‌های سرشناس ادبیات و موسیقی شاغل در رادیو، با انتشار متنی اعتراض‌آمیز از سمت خود استعفا کرد. تصنیف «سپیده» که بیشتر با مطلع «ایران ای سرای امید» آن را به خاطر می‌آورند، یکی از شاهکارهای ابتهاج در شعر است که با ساز محمدرضا لطفی و آواز محمدرضا شجریان   در هنگامه پیروزی انقلاب اسلامی ایران، در سال 57، از رادیو پخش شد و تا امروز بارها توسط خواننده‌های مختلف بازخوانی شده است. حکایت جاعلان و ارغوان فراموش شده از سایه تنها سه کتاب شعر به نام «سیاه مشق»، شامل اشعار کلاسیک، «تاسیان»، شامل اشعار نو و « بانگ نی»، منظومه مثنوی، منتشر شده است. هر چند اشعار او را تنها با مراجعه به این سه کتاب می‌توان یافت، اما اشعار جعلی زیادی به نام سایه در فضای مجازی به چشم می‌خورد و حقیقتاً گاهی مخاطب در پیدا کردن اشعار اصلی او به بن‌بست می‌خورد. به‌تازگی، یلدا دختر هوشنگ ابتهاج، نیز از این موضوع گلایه کرده است. با این همه شاید اگر روزی تریبونی در اختیار این شاعر بزرگ فارسی قرار بگیرد، او از معطل ماندن ثبت خانه‌اش در میدان فردوسی بگوید و از این که این خانه، اکنون در اختیار یک شرکت سیمان است. این هم یکی از بازی‌های غریب روزگار ماست که در حیاط خانه‌ای که روزگاری ارغوان روییده و الهام‌بخش شعری بوده، اکنون کیسه‌های زمخت سیمان چیده شده و ارغوان، تنهاتر از همیشه باقی مانده‌است.