روزنامه ابتکار
1398/05/02
منافع ملی بنیاد مشروعیت سیاسی
یادداشتی از کورش الماسی*- نخبگان و دلسوزان بسیار پیوسته در حال تلاش به منظور حلوفصل انواع چالشهای اجتماعی و ملی هستند که زیست روزمره شهروندان در اقصی نقاط ایرانزمین را دچار بیسابقهترین سختیها کرده است. اما به گواه شواهد عینی و به شکل ناامیدکننده، شهروندان پیوسته افسوس دیروز و گذشتهها را میخورند. بیشک میتوان ناکارآمدی مدیریت کلان سیاسی را دلیل شرایط بسیار نامطلوب شهروندان دانست. از اینرو، در این موجز نکاتی تبیینی پیرامون ناکارآمدی مدیریت کلان ارائه میشود.تنها معیار مشروعیت سیاستورزان و صاحبمنصبان در هر سطحی ایجاد دستاوردهای ملموس و قابل ارزیابی در راستای رفاه، آرامش و امنیت شهروندان است. مشروعیت دادن به جایگاههای سیاسی و مدیریتی با هر بنیادی (تاریخی و غیره) به غیر از تحقق اهداف منافع ملی، حاکی از عدم صداقت یا به فرموده مقام معظم رهبری بازی در زمین دشمن است. برجسته ترین نمودِ مشروعیت جایگاههای سیاسی و مدیریتی، عملکرد قانونمحور و اخلاقی است. پر بیراه نیست اگر گفته شود برخی صاحبمنصبان بنا بر عملکرد بیحاصل در طول چند دهه، که برآیندی جز انواع چالشهای اجتماعی و ملی نداشته است، دچار بحران مشروعیت هستند.
شاید، آشکار و بدیهیترین نمود سوداگری سیاسی این است که برخی کارگزاران و صاحبمنصبان تلاش میکنند مشروعیت خود را از بنیادها و اهدافی به جزء منافع ملی استخراج کنند.
به عبارتی منافع ملی هویت یا شناسنامه مدنیت و انسانیت است، زیرا منافع جمعی (ملی) بنیاد تاسیس جوامع بشری است. اگر قرار بود هر فردی به تنهایی برای تهیه و تامین نیازهای اولیه و ضروری بقا، تلاش و اقدام کنند، اصولاً جامعهای شکل نمیگرفت. کدام ذهن خلاقی میتواند حکومت و حکمرانی را منهای جامعه و زیست اجتماعی درک یا تعریف کند؟
شاید یکی از جدی و آشکارترین چالشهای مدیریت ناکارآمد سیاسی این حقیقت تلخ باشد که برخی صاحبمنصبان فاقد درک کاربردی این واقعیت عینی و اجتنابناپذیر هستند که سیاستورزی و اشغال مناصب همگانی بدون تکیه و تلاش به منظور تحقق منافع ملی، هیچ مشروعیتی ندارد. و اینکه تصاحب یا اشغال مناصب همگانی بدون مشروعیت منافع ملی بیشک و به گواه تمام تاریخ جوامع، منجر به ناکارآمدی حکومتها و انواع چالشهای اجتماعی و ملی و پرهزینه که برآیندی جزء ناامن و دشوار کردن زیست اجتماعی شهروندان در پی نخواهد داشت.
رضایت شهروندان، معتبر و کاملترین معیار و سنگ محک مشروعیت برخی صاحبمنصبان و سیاستورزان است. کیفیت زیست روزمره، ملموس و قابل ارزیابی منشا نظر شهروندان نسبت به کاگزاران مدیریت سیاسی در سطوح گوناگون است. بر مبنای این تعریف از رضایت شهروندان میتوان پرسید که شرایط زیست روزمره آحاد مردم در سرتاسر ایرانزمین در عرصههای معیشتی، اقتصادی، بهداشتی و درمانی، آموزشی، روحی و روانی، حقوقی و... چگونه است؟ بیشک بی آنکه با یکایک شهروندان مصاحبه شود، میتوان از کیفیت زیست شهروندان در عرصههای گوناگون دریافت که مشروعیت کارگزاران مدیریتی در سطوح گوناگون نزد شهروندان چگونه است. بنابراین، میتوان ادعا کرد که بنا بر شواهد عینی «کارآمدی منشا مشروعیت است».
در عرصه مدیریتی، به هیچ وجه، تعریفی کاربردی و شفاف از اینکه سیاست چیست و سیاستورز کیست وجود ندارد. شاید همین عدم شفافیت و درک مشترک پیرامون مفاهیم سیاست و سیاستورزی، ریشه ناکارآمدی مدیریت کلان سیاسی است که موجب انواع چالشهای خطرناک اجتماعی و ملی در عرصههای گوناگون معیشتی، روابط خارجه، سیاسی فرهنگی و.. شده است. به باور نگارنده و به گواه شواهد فراوان از اوضاع و احوال نابسامان روابط خارجه، معیشت شهروندان، آموزشی، مدیریتی، فرهنگی و... در صورت عدم چارهاندیشی عاجل، منافع و امنیت ملی با مخاطرات گوناگون مواجه خواهد شد.
مدیریت جوامع در قرون پیشین متکی به توانایی و امکانات افراد یا برخی گروههای اجتماعی بود. اما در جهان معاصر و توسعهیافته، مدیریت جوامع الزاماً منعکسکننده نیازها، اهداف، خواستهها و تمایلات جمعی(ملی) است. ظاهراً برخی صاحبمنصبان تحول تاریخی تغییر شکل مدیریت جوامع معاصر را درک نکردهاند. این دسته از صاحبمنصبان توانایی تمایز داراییهای شخصی و جایگاه مدیریت اجتماعی را ندارند. صاحبمنصبان در جهان معاصر نمیتوانند بدون آسیبهای ویران کننده به منافع و امنیت ملی، طرحها، راهکارها و راهبردهای مدیریتی را صرفاً مبتنی بر اهداف، منافع و خواستههای فردی و جناحی اتخاذ و اجرا کنند.
شواهد بسیار از عملکرد سلیقهای و جناحیای که موجب بینظمیهای بیشمار در عرصههای مدیریتی، حقوقی(قضایی) و اقتصادی شده است، موید این حقیقت تلخ است که برخی صاحبمنصبان نظرات بسیار کهن از چیستی سیاست و سیاستورزی در عرصه مدیریتی دارند.
یکی از ریشهایترین دلایل ناکارآمدی مدیریت سیاسی کلان این حقیقت نامطلوب است که برخی صاحبمنصبان، مناصب همگانی را ملک یا دارایی شخصی تلقی میکنند. به باور نگارنده، این دیدگاه منسوخ و ناکارآمد در برخی اذهان، ریشه فرهنگی و تاریخی دارد.
*روزنامهنگار
پربازدیدترینهای روزنامه ها
سایر اخبار این روزنامه
بوریس جانسون با اکثریت قاطع آرا نخست وزیر انگلستان شد
لندن در تسخیر راستگرایان
محمدرضا ستاری
ترامپ انگلیسی و چند نکته
«ابتکار» از تلاش تندروها برای حذف رحیمی از کرسی هیئت رئیسه مجلس با اتهامات واهی گزارش میدهد
مسئولیت تنظیم بازار بر عهده کیست؟
پاسخگویان مطالبهگر!
آیا زمزمههای دوباره اضافه شدن یک وزیر زن به کابینه، حرکتی برای به دست آوردن دل رایدهندگان است؟
لبنان 24 مدعی شد
عراق و مصر به دنبال میانجیگری میان ایران و عربستان
ریشه فقر مهارت فارغالتحصیلان «نظام آموزشی» است
عدم استانداردهای لازم برای ورود به بازار کار
چرا صداوسیما در حفظ منابع انسانی خود موفق عمل نمیکند؟
رسانه ملی یا بنگاه سرمایهسوزی؟
رئیسجمهوری در جلسه ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز:
مبارزه با قاچاق از مبداء تا مقصد سیستمی شود
معاون اول رئیسجمهوری:
شرمنده مردم هستیم
منافع ملی بنیاد مشروعیت سیاسی

