سرنگونی پهپاد موجب کاهش تنش ها شد

حسن دانایی‌فر، سفیر پیشین ایران در عراق با اشاره به تغییر محاسبات کشورهای منطقه پس از دو اقدام ایران در ساقط‌کردن پهپاد آمریکایی و توقیف نفتکش انگلیسی گفت: «میان اظهارنظرهای اخیر مقامات سعودی مبنی‌بر کاهش تنش با ایران و این اقدامات، ارتباط مستقیمی وجود دارد و به‌عبارت دیگر باید گفت مجموعه این تحولات به‌هم پیوسته هستند و نمی‌شود آنها را جدا از هم تحلیل کرد.»
وی افزود: «پیش از آن باید به این موضوع توجه داشت که تصور آمریکایی‌ها با بعضی رهبران جوان و تاثیرگذار در سیاست‌های منطقه مثل امارات متحده عربی یا سعودی، آنها را به این جمع‌بندی رسانده بود که می‌توان با تلفیقی از جنگ روانی همسایگان و تحریم‌های ظالمانه، جمهوری اسلامی ایران را متوقف کرده و برای تمکین به مطالبات‌شان وادار کنند.»
دانایی‌فر ادامه داد: «به‌رغم وجود چنین تصوری، تحولات اخیر نشان داد جمهوری اسلامی ایران اراده‌ای قوی‌تر و بزرگ‌تر از تصورات آنها دارد و به‌نوعی آنها دریافتند که محاسبات اولیه‌ای که داشتند، اشتباه از آب درآمده است.»
این کارشناس مسائل غرب آسیا تصریح کرد: «محمد بن‌سلمان چندی‌قبل مدعی شد جنگ را به داخل ایران خواهند کشاند؛ ادعایی که اگرچه غیرمعقول و گزاف بود و به‌خیال آنها مطرح شد تا اراده‌های نامشروع آنها بر ایران تحمیل شود، اما خوشبختانه اقدامات به‌موقع و هوشمندانه اخیر ایران، تاثیر خودش را گذاشت و پس از آن پیام‌هایی به ایران مخابره شد که نشان می‌داد این اقدامات آنها را تا حدودی به سمت و سوی عقلانیت برده است.»


سفیر سابق ایران در بغداد ضمن استقبال از این تغییر رویکرد گفت: «باورپذیری این موضع مشروط به آن است که این قبیل مواضع از جنس غیرواقعی ترامپ نباشد. به بیان دقیق‌تر، ترامپ ادعای مذاکره با ایران را به‌عنوان جزئی از برنامه‌های تبلیغاتی و بخشی از برنامه فشار حداکثری‌ به تهران یا به تعبیری پیوست روانی این اقدامات مطرح می‌کند، لذا امیدواریم حرف‌های مقامات سعودی از نوع حرف‌های ترامپ نباشد و صرفا جنبه رسانه‌ای و جنگ روانی نداشته باشد.» دانایی‌فر در توضیح دیگر نشانه‌های اثبات‌کننده این تغییر محاسبات گفت: «این قبیل مواضع که جدیدترین‌شان از سوی عبدالله یحیی المعلمی، نماینده دائم عربستان سعودی در سازمان‌ملل مطرح شده در طول سه هفته گذشته تکرار شده و تغییر لحن ‌برخی مقامات در امارات متحده عربی نیز در امتداد آن است.» این تحلیلگر مسائل جهان عرب با اشاره به تلاش‌ها برای خاتمه‌دادن به جنگ یمن و موضوع خروج نیروهای اماراتی از این کشور، توضیح داد: «توان نظامی ایران روشن است و سرنگونی پهپاد فوق‌پیشرفته آمریکا و توقیف نفت‌کش انگلیس این موضوع را بیش از پیش به تصویر کشید. اتفاقاتی که باعث ایجاد نوعی غافلگیری شد و همگان دریافتند که اگر کسی به حریم ایران وارد شود، با واکنش قاطعی مواجه خواهد شد.»
وی یادآور شد: «خیلی‌ها دریافتند موضوع جدی‌تر از آن است که تا پیش از این خیال می‌کردند و مساله امنیت ملی برای ایران شوخی‌بردار نیست؛ چراکه اگر امروز بنا را بر کوتاه آمدن و اغماض می‌گذاشتیم فردا بیش از پیش در مرزهای آبی ما نفوذ می‌کردند و این رویه‌ای است که در تاریخ بارها تست شده است.» دانایی‌فر با بیان اینکه ایران به‌عنوان یک قدرت اثرگذار منطقه‌ای، بنای مسامحه با متجاوزان را ندارد، تصریح کرد: «ما پیش از این شنیده بودیم در برخی محافل سعودی‌ها گفته شده بود این کشور نمی‌تواند بدون هماهنگی و اذن آمریکایی‌ها دست به اقدامی بزند.»
این کارشناس مسائل بین‌الملل با اشاره به تاکیدات رئیس‌جمهور آمریکا مبنی‌بر تصمیم نداشتن برای اقدام نظامی ولو محدود علیه ایران و طفره رفتن از تامین امنیت نفتکش‌های عربستان و امارات ادامه داد:«اولا آمریکایی‌ها نمی‌توانند وارد درگیری با ایران شوند و ثانیا به‌طور حتم اقدام ایران تاثیری معنی‌دار بر این موضع داشت.» وی افزود: «برخی حکام عرب با برداشتی اشتباه از واقعیات حاکم بر منطقه تصور می‌کردند برای همیشه می‌توانند در پناه آمریکا عربده‌کشی و گزافه‌گویی کنند؛ اما حالا دریافته‌اند که ماجرا از قرار دیگری است.»
سفیر پیشین ایران در عراق در جمع‌بندی اظهارات خود یادآور شد: «همان‌گونه که در اظهارات مقامات سعودی و اماراتی ملاحظه می‌شود، ماجرای اسقاط پهپاد آمریکایی برخلاف تصور اولیه برخی، درنهایت به کاهش تنش‌ها در منطقه و افزایش امنیت ایران منتهی شد؛ چراکه بعضی اقدامات این‌چنینی می‌تواند تنش‌ها را جمع‌وجور کرده و از میزان آنها بکاهد.»
دانایی‌فر خاطرنشان کرد: «آنها به‌دنبال یک نوع جنگ فرسایشی و ایجاد فضایی بودند که آن فضا در یک حالت خوف و رجا و استرس و اضطراب به همین صورت ادامه پیدا کند، اما با این اقدام فضا تغییر کرد و آن فضای گذشته‌ای که آنها دنبالش می‌کردند، شکسته شد.»