روزنامه مردم سالاری
1398/11/02
سقوط ۷۵۲؛ خوانش ماجرا از نوعی دیگر
«ابهام در خصوص احتمال جنگ الکترونیک و هجوم سایبری در این حادثه به عنوان یکی از مباحث مطرح شد که تقریبا تا الان این موضوع منتفی است مگر آنکه در آینده اطلاعاتی در این راستا به دست آید و اثبات شود که حملات و خرابکاری سایبری وجود داشته است اما فعلا این موضوع اثبات نشده است». این اظهار نظر مربوط به مصاحبه روز دوشنبه رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی درخصوص آخرین بررسیهای این کمیسیون درباره پرونده سقوط پرواز تهران-کییف هواپیمای اوکراینی میباشد. حال ببینید که خبرگزاری ایرنا در گزارش این مصاحبه و در سوتیتر، این خبر را چگونه نقل میکند: «رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی درخصوص آخرین بررسیهای این کمیسیون در خصوص با رد احتمال سقوط هواپیما بر اثر حمله سایبری، گفت: طبق بررسیها و گزارش مسئولان ستاد کل نیروهای مسلح خطای انسانی پدافند در سقوط هواپیمای اوکراینی اثبات شد».بسیاری از روزنامههای دیروز نیز بر همین منوال، احتمال هرگونه حمله سایبری در حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی را منتفی اعلام کردند! حال آنکه بین این جمله که، تاکنون احتمال وقوع حملات سایبری به اثبات نرسیده است با احتمال وقوع حملات سایبری در سقوط هواپیمای اوکراینی منتفی اعلام شد، تفاوت از زمین تا آسمان است؛ متاسفانه برخوردهای غیر حرفهای با این مهم، باعث شده است که یک سایه و فضای سنگینی بر این پرونده بزرگ مرتبط با کشور و نظام جمهوری اسلامی ایران حاکم شود که میتواند پویایی و هشیاری بیسابقهای که لازمه حل ابعاد این موضوع است را به شدت تضعیف، دچار چالش کند و حتی اگر امکان کشف رگههای احتمالی برنامههای نظامی- سایبری آمریکا و هر مظنون از دشمنان ایران اسلامی در بروز این خطای انسانی در پدافند که منجر به یک فاجعه بزرگ شد، بتواند قابل کشف باشد مرتب تضعیف کند. لازم است در اینجا، بخشی از بیانات رهبر معظم انقلاب در نماز جمعه ۲۷ دی ماه را نیز بازخوانی کنیم که فرمودند: «دو مطلب کوتاه، یکی در مورد همین حادثه هواپیما است که مجدداً تسلیت عرض میکنیم، اظهار همدردی میکنیم. در این حادثه ابهامهایی وجود دارد. تشکر میکنیم از فرماندهان سپاه که توضیح دادند، برای مردم مطالبی را بیان کردند ولی باید حادثه پیگیری بشود». قبل از ادامه خوانش سقوط ۷۵۲ از نوعی دیگر، بد نیست تا به اظهارنظری که این روزها در برخی خبرگزاریها انعکاس یافته است اشارهای نیز داشته باشیم که نمیتوان به سادگی از کنار آن گذشت. در گزارشها آمده است که اسماعیل حقی پکین، رئیس سابق اطلاعات ستاد فرماندهی نیروهای مسلح ترکیه در یک مصاحبه اظهار داشت: در رابطه با سقوط هواپیمای اوکراینی، سپاه پاسداران نباید خطای انسانی را میپذیرفت و سقوط را بعهده میگرفت؛ زیرا من یقین دارم این هواپیما توسط جنگ الکترونیک ارتش آمریکا سقوط کرده است. در ترکیه و در عملیات نجات در سال ۱۹۷۴ آمریکا با همین شیوه باعث سقوط یک هواپیما شده و در همین مدت اخیر هم آمریکا باعث شد ارتش سوریه یک هواپیمای روس را با موشک کروز اشتباه بگیرد و آن را منهدم کند. من از سپاه و ارتش ایران و دولت ایران میخواهم علیه این اقدام جنایتکارانه آمریکا شکایت کنند. البته استناد ما فقط به آن بخش از اظهارات رئیس سابق اطلاعات ستاد فرماندهی نیروهای مسلح ترکیه است که مسئولیت جدی آمریکا در بروز این سانحه را ابرام و تاکید میکند. موضوعی که به هیچ وجه با بروز خطای انسانی در پدافند مانعه الجمع نیست اما در داستان و ادامه ماجرا، خیلی تفاوت ایجاد میکند. حال به طرح صرفا یک نکته اساسی در اینجا میپردازیم؛ نکات اساسی دیگری نیز وجود دارد که در صورت لزوم انشاءالله در آینده به آن خواهیم پرداخت.
نکته اساسی: باید بپذیریم که در فرآیند مدیریت بحران، نیاز به بازنگریهای جدی در کشور وجود دارد. حال، این سناریو را در مدیریت بحران سقوط ۷۵۲ با هم خوانش کنیم: پس از بروز سانحه اصابت موشک پدافند در ساعات اولیه صبح چهارشنبه، بررسیهای اولیه به سرعت آغاز میشود و تا عصر روز چهارشنبه حداقل یک موضوع روشن میشود که در سقوط هواپیمای اوکراینی، شلیک موشک پدافند دخیل بوده است و موضوع به ستاد مشترک گزارش میشود و ستاد نیز، اقدام به فراخوان کاملا محرمانهای برای تشکیل گروه تحقیق از زبدهترین نیروهای مرتبط با این حادثه میکند. در اینجا وارد روز پنجشنبهای میشویم که از عصر روز چهارشنبه، برخی گزارشات در نشریات غربی ادعای اصابت موشک را کرده بودند؛ تصاویری از باقیماندههای موشکهای پدافندی تور ام ۱ با این ادعا که در محل سقوط کشف شده است در شبکههای اجتماعی به سرعت منتشر شد و در روز پنجشنبه، ابتدا برخی مقامات مجهولالهویه پنتاگون ادعای رصد ماهوارهای اصابت موشک را مطرح میکنند و سپس در همان اوایل روز پنجشنبه فیلمی به سرعت منتشر میشود که فردی با دوربین موبایل و قبل از شلیک موشک، دوربین خود را به سمت محل استقرار موشکها روشن کرده است و موشکی شلیک و به شیئی که علیالظاهر یک هواپیما در آسمان است اصابت میکند. در اینجا رئیسجمهور یعنی رئیس شورای عالی امنیت ملی کشور، دستور تشکیل اضطراری شورا را میدهد و با توجه به اینکه تا این لحظه از روز پنجشنبه برای نیروهای تخصصی مرتبط با این حادثه، صرفا فقط یک موضوع به اثبات رسیده است که اصابت موشک پدافند در خصوص سانحه سقوط هواپیما نقش داشته است، در ابتدای صبح جمعه و قبل از تشکیل نمازهای دشمن شکن جمعه و انتشار روزنامهها در روز اول هفته یعنی شنبه، طی یک اطلاعیه اعلام میشود که در خصوص سقوط هواپیمای اوکراینی، عامل اصابت موشک پدافند به دلیل وقوع خطای انسانی تا این لحظه مشخص شده است اما به دلیل ابعاد بزرگ این حادثه، بررسیهای گسترده و همه جانبهای در حال انجام و تکمیل است که نتایج آن طی اطلاعیههای بعدی به اطلاع خواهد رسید. سوال نگارنده این است که این سناریو که سعی شد کاملا بر اساس اطلاع رسانیهایی که از روز شنبه تاکنون انجام شود، قابل تحقق نبود؟! به استناد به همین گزارشات مذکور و به باور قاطع این قلم، امکان تحقق این سناریو وجود داشت اما البته گفتن آن در الان خیلی راحتتر از زمان مدیریت بحران است ولی به دلیل ابعاد تبلیغاتی بسیار سنگینی که از روز شنبه بعد از حادثه تاکنون، بر کشور تحمیل شده است طرح این سناریو، صرفا برای داشتن نگاه هوشمندانهتر به آینده در مدیریت بحران همچنین پیگیری دقیق تر ابعاد ماجرای عظیم سقوط ۷۵۲ است. انشاءالله که به فضل الهی، هر جا که دست پلید دشمنان در این حادثه احیانا پنهان است هر چه زودتر هویدا شود تا در کنار عامل بروز مسلم خطای انسانی، دشمنان نیز رسوا شده، به سزای اعمالشان برسند.
پربازدیدترینهای روزنامه ها
سایر اخبار این روزنامه
سقوط ۷۵۲؛ خوانش ماجرا از نوعی دیگر
حداقل حقوق کارمندان در سال آینده ۲ میلیون و ۸۰۰ هزارتومان تعیین شد
خبر
تبدیل جوانان به بدهکاران بانکی
جهالت مکرون درباره تاریخ خلیجفارس
ارتباط سری علی دیواندری با اکبر طبری
با الگوبرداری از شخصیت شهید سلیمانی در انتخابات فراجناحی عمل کنید
هرچه انتخابات رقابتیتر باشد مشارکت مردم گستردهتر خواهد شد
از «مجمع تشخیص مصلحت» تا موزه «مرمر»
آغاز استیضاح ترامپ
اولین نشانههای کنترل تورم