نخود و لوبیا هم باد گرانی در غبغب انداختند

سرویس اقتصادی جوان آنلاین: به نظر می‌رسد بازار موادغذایی اعم از حبوبات و میوه نیز به شکل غیرمتشکل برای خود بازار بورس تشکیل داده‌اند، زیرا همانطور که قیمت ریال در برابر سهام در حال ریزش است، ارزش ریال هم در برابر نخود لوبیا و میوه آب می‌رود. در این بین اگر رشد بازار سرمایه دارندگان سهام را خوشحال می‌کند، اما بدون شک افزایش قیمت‌ها در بازار غیرمتشکل بورس غذا و مواد خوراکی مردم را ناراحت می‌کند.
دیدن مردمی که در مغازه‌های حبوبات فروشی با نرخ‌های کیلویی ۳۰ هزار تومان لپه و لوبیا رو به رو و مستأصل از خرید می‌شوند، دردآور است. نخود و لوبیا در فرهنگ عامه مردم، همیشه چیز کم بهایی بوده است که با آن ضرب المثل می‌ساخته‌اند.
حالا برای یک آبگوشت ساده که زمانی غذای عادی مردم معمولی بوده، به غیر از گوشت ۱۰۰ هزار تومانی، باید باد غبغب لوبیا و نخود ۳۰ هزار تومانی را هم تحمل کرد.
مضاف بر اینکه سیب‌زمینی و پیاز هم حتی در میادین شهرداری دو تا سه برابر نرخ همین موقع از سال گذشته به فروش می‌رود.
کرونا باعث شده قیمت موادغذایی در بسیاری از کشور‌های دنیا کاهش یابد و اگر نگاهی به بازار جهانی بسیاری از کالا‌های حوزه مواد غذایی بیندازیم، می‌بینیم که نرخ‌ها به اصطلاح شکسته است، چون حوزه خدمات همانند تارلا‌های پذیرایی، رستوران‌ها و مشاغلی از این دست یا به‌طور کامل تعطیل هستند یا اینکه با رعایت دستورالعمل‌های بهداشتی در مدت زمان کمی فعالیت دارند.
همه‌جای دنیا ارزان، اینجا گران؟!
با وجودی که نرخ موادغذایی در دنیا در حال تعدیل منفی است، در بازار‌های ایران بورس غیرمتشکل و نامرئی موادغذایی همچون بازار سرمایه به لطف افزایش قیمت‌ها در حال رکودشکنی است، اما این رکودشکنی برای بسیاری از مردم ناخوشایند است، زیرا تورم ۴۰ درصدی سال ۹۸ به اندازه کافی از قدرت خرید آن‌ها کاسته و دیگر چیزی از قدرت خرید باقی نمانده است که افزایش تورم آن هم در ماه‌های ابتدایی سال بخواهد از آن بکاهد.
اگر نگوییم بازار‌ها در کشور به حال خود رها شده باید بگوییم کنترل تورم و گرانی در دستور کار نیست برای کشوری که به گفته رئیس‌جمهورش ۶۰ درصد مردم نیازمند حمایت مالی دولت برای گذران زندگی هستند. کنترل قیمت موادغذایی و آشامیدنی، مسکن و اجاره‌بها، حمل‌و‌نقل از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. از این رو جای دارد دولت برای کنترل نخود و لوبیا و عدس و لپه، شکر، روغن و پیاز و سیب زمینی و... تدبیر کند.
این چه قیمتی است برای نخود؟!
باز هم افزایش قیمت حبوبات در ماه‌های نخست امسال در سایه غلفت سازمان حمایت و سایر سازمان‌های نظارتی مانند تعزیرات و اصناف صورت گرفته، به طوری که قیمت‌ها در بازار با نرخ اعلام شده این محصولات در سایت سازمان حمایت بسیار متفاوت است.
در حالی که نرخ هرکیلوگرم نخود در سامانه قیمتی ۱۲۴ بین ۹ هزار و ۵۰۰ تا ۱۱ هزار و ۴۰۰ تومان در نظر گرفته شده که این محصول در بازار با قیمت ۱۸ هزار و ۹۰۰ تومان تا ۱۹ هزار و ۵۰۰ تومان عرضه می‌شود.
همچنین هر کیلوگرم لوبیا چیتی در سامانه قیمتی ۱۲۴، از ۱۶ هزار و ۳۰۰ تومان تا ۲۱ هزار و ۳۰۰ تومان تعیین شده، اما در بازار با قیمت ۳۹ هزار و ۵۰۰ تا ۴۳هزار تومان عرضه می‌شود.
قیمت لوبیا قرمز در سامانه قیمتی سازمان حمایت ۱۳هزار و ۲۰۰ تومان تا ۱۹ هزار و ۷۰۰ تومان تعیین شده، اما این محصول با قیمت ۲۷ هزار و ۹۰۰ تومان تا ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان به فروش می‌رسد. علاوه بر این قیمت هر کیلوگرم عدس در سامانه ۱۲۴ از ۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان تا ۱۸ هزار و ۲۰۰ تومان ذکر شده، اما در بازار ۲۶ هزار و ۴۰۰ تومان تا ۳۱ هزار تومان به خریداران فروخته می‌شود. لپه نیز به رغم ثبت قیمت ۱۵ هزار و ۳۰۰ تومانی تا ۲۲ هزار و ۲۰۰ تومانی در سایت سازمان حمایت، اما با قیمت ۲۴ هزار و ۸۰۰ تومان تا ۴۴ هزار تومان به دست مصرف کننده می‌رسد.
حبوبات کم نیست، عده‌ای به‌دنبال گران‌فروشی‌اند!
فعالان بازار افزایش سراسری قیمت حبوبات را در تهران و سایر استان‌ها به دلیل کاهش واردات حبوبات در اسفندماه عنوان می‌کنند، اما محمدآقاطاهر رئیس اتحادیه بنکداران موادغذایی معتقد است که کمبودی وجود ندارد بلکه برخی افراد به دنبال گران‌فروشی هستند که باید مانع آن‌ها شد. وی افزایش قیمت خودسرانه کارخانه‌های بسته‌بندی را دلیل گرانی عنوان می‌کند، در حالی که قیمت عمده و خرده‌فروشی حبوبات نیز از نیمه فروردین تاکنون افزایش یافته است.
یدالله صادقی، رئیس سازمان صمت استان تهران نیز در گفتگو با میزان درباره افزایش قیمت حبوبات می‌گوید: علت تغییر قیمت همیشه ناشی از تغییر در طرف عرضه و تقاضاست، بر این اساس ستاد تنظیم بازار این موضوعات را در دستور کار دارد.
وی می‌افزاید: درباره تأمین حبوبات به شرکت بازرگانی دولتی مأموریت داده شده تا با واردات کسری حبوبات با ارز نیمایی نیاز بازار داخل را تأمین کند که با تخصیص ارز و با پیگیری شرکت بازرگانی روند واردات حبوبات تسریع و عرضه تقویت می‌شود تا تعادل قیمتی شکل بگیرد.
قاسمعلی حسنی، دبیرکل اتحادیه بنکداران موادغذایی نیز گرانی حبوبات را دپو و انبار آن توسط واردکنندگان می‌داند و می‌گوید: واردکنندگانی که از دولت ارز گرفتند کالا را به صورت قطره چکانی به بازار عرضه می‌کنند و فروشندگان نیز در این میان با سودجویی به افزایش قیمت دامن می‌زنند. عدس از کشور‌های کانادا و روسیه، نخود از اتیوپی و استرالیا، لوبیا از چین، قیرقیزستان، قزاقستان و ازبکستان وارد کشور می‌شود و بخشی از بازار را در اختیار دارند.
حسنی تصریح می‌کند: مشکل اصلی مربوط به ارز یارانه‌ای است که از طرف دولت به حبوبات اختصاص داده می‌شود، اگر این ارز پرداخت نشود کشور ظرفیت بالایی در تولید دارد و حتی می‌توانیم صادرکننده نیز باشیم، اما ارز ارزان مانع این مسئله است.
اخیراً عباس تابش، رئیس سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان در ابلاغیه‌ای به رؤسای سازمان‌های صمت استان‌ها بر تشدید اقدامات نظارتی و بازرسی تأکید کرده است، اما مشخص نیست بازرسی‌های این سازمان چگونه صورت می‌گیرد که قیمت‌های بازار با سامانه این سازمان تا این حد متفاوت است.