منافع اسرائیل با حضور تروریست‌ها در سوریه تامین می‌شود

ایالات متحده آمریکا از چندی پیش ماجراجویی جدیدی را در سوریه کلید زده است. مقامات آمریکایی یکباره بدون ارائه هیچ‌گونه سند قابل اتکایی دولت دمشق را به برنامه‌ریزی برای استفاده از تسلیحات ممنوعه شیمیایی در سوریه متهم کرده‌اند. بسیاری از کارشناسان و صاحبنظران بر این باورند که آمریکایی‌ها از طریق به کارگیری این حربه جدید قصد دارند جنگ جدیدی را به منطقه تحمیل کنند. این در حالی است که متحدان دولت دمشق صراحتا اعلام کرده‌اند که در برابر هرگونه ماجراجویی واشنگتن در سوریه پاسخ کوبنده‌ای خواهند داد. در همین ارتباط‌ با «طلال عتریسی» رئیس مرکز منطقه‌ای و مطالعات سیاسی دانشگاه لبنان گفت‌وگویی ترتیب داده شده است که مشروح آن به شرح زیر است.

هدف اصلی رژیم صهیونیستی از حمله به اهداف نظامی و پایگاه‌های نظامی ارتش سوریه چیست؟ آیا تل‌آویو به دنبال تامین منافع تروریست‌هاست؟
رژیم صهیونیستی مواضع ارتش سوریه را بمباران می‌کند، زیرا نمی‌خواهد نیروهای سوری دستاوردهای امنیتی را محقق کنند و بر تروریست‌ها فائق آیند. تل‌آویو به دنبال پیروزی ارتش سوریه در نبرد با گروه‌های تروریستی نیست؛ در واقع اسرائیل از این طریق و به‌طور غیرمستقیم به تداوم حضور تروریست‌ها در سوریه و جنگ آنها با دولت سوریه ادامه می‌دهد. منافع تل‌آویو اقتضا می‌کند که تروریست‌ها مدت زمان طولانی‌تری در سوریه حضور داشته باشند. از سوی دیگر اسرائیل با حملات خود به مواضع ارتش سوریه در پی ارسال این پیام است که حزب‌الله و مقاومت در بلندی‌های اشغالی جولان حضور نظامی نداشته باشد.


هدف سوم تل‌آویو این است که می‌خواهد این پیام را القا کند که اسرائیل یک طرف در موضوع سوریه محسوب می‌شود و هرگونه راه‌حل سیاسی مربوط به سوریه در آینده باید منافع رژیم صهیونیستی را در نظر بگیرد و خواسته‌های این رژیم را محقق کند.

نیروهای ترکیه اخیرا تحرکات مشکوکی در شمال سوریه داشته‌اند. نظر جنابعالی درباره این تحرکات و اهداف آن چیست؟
هدف از تحرکات ترکیه در شمال سوریه حمله به نیروهای کُرد زبان در این کشور است، زیرا آنکارا از پروژه استقلال کُردها در سوریه در هراس بوده و مخالف آن است؛ مساله‌ای که کُردهای ترکیه را برای استقلال‌شان تحت تاثیر قرار می‌دهد. بنابراین هدف ترکیه نبرد با گروه تروریستی داعش در سوریه نیست، بلکه آنکارا به دنبال مبارزه با نیروهای دموکراتیک کرد سوری است. ترکیه در این رابطه نگران است زیرا آمریکا از نیروهای کرد زبان در سوریه حمایت می‌کند و ترکیه عضو پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) است؛ سازمانی که واشنگتن رهبری آن را برعهده دارد. بنابراین ترکیه از یک سو حمایت آمریکا از نیروهای کرد زبان در سوریه را نمی‌پذیرد و از سوی دیگر نمی‌تواند نسبت به نیروهای کردی که هر لحظه به مرزهای ترکیه نزدیک می‌شوند، بی‌تفاوت باشد. ترکیه در اصل قضیه نمی‌خواهد با آمریکا اختلاف نظر داشته باشد اما در سوریه خود را مخالف سیاست‌های آمریکا در قبال کردها می‌بیند.

آمریکا بدون دلیل و مدرک، دولت سوریه را به برنامه‌ریزی برای حمله شیمیایی در این کشور متهم می‌کند. واشنگتن با این اتهام چه هدفی را دنبال می‌کند؟
اهداف آمریکا در رابطه با این اتهام واضح و آشکار و بازتولید سیاست‌های باراک اوباما رئیس‌جمهوری سابق آمریکا در تهدید دولت سوریه و هم‌پیمانان آن به‌ویژه ایران است. متهم کردن سوریه به اینکه برای استفاده از سلاح شیمیایی و سلاح‌های مشابه آن برنامه‌ریزی می‌کند بیانگر این واقعیت است که آمریکا نمی‌تواند مانع از پیشروی‌های ارتش سوریه و تحقق دستاوردهای میدانی نیروهای سوری شود. از سوی دیگر باید به سخنان جان بولتون یکی از دولتمردان آمریکا در دوره ریاست‌جمهوری جرج بوش اشاره کرد که گفته بود نابودی داعش در سوریه خلأ سیاسی ایجاد خواهد کرد و آمریکا باید با داعش تعامل کند. آمریکایی‌ها به بقای داعش به‌عنوان جزئی از طرف‌های سیاسی در سوریه امید داشتند. این اتهام و تهدید نیز بخشی از ترس و نگرانی واشنگتن از پایان داعش و کنترل دولت سوریه و روسیه و ایران بر سوریه است.

آیا آمریکا به دنبال حمله نظامی به سوریه است؟ احتمال عملیات نظامی علیه دمشق وجود دارد یا خیر؟
احتمال دارد آمریکا در اندیشه حمله نظامی محدود به سوریه باشد، یعنی آنچه را در گذشته انجام داد بار دیگر تکرار کند اما واشنگتن از واکنش هم‌پیمانان سوریه یعنی روسیه و ایران هراس دارد، زیرا مواضع مسکو و تهران در این زمینه واضح و آشکار است و این دو کشور به جنگنده‌های آمریکا اجازه نخواهند داد بار دیگر مواضع ارتش سوریه را هدف قرار دهد. بنابراین آمریکا پیش از هر نوع عملیات نظامی علیه دولت سوریه به دقت و بسیار در این رابطه فکر خواهد کرد.

در صورت حمله هوایی آمریکا به سوریه واکنش هم‌پیمانان دمشق چه خواهد بود؟ آیا روسیه واکنش سریع و قاطعی در این رابطه اتخاذ خواهد کرد؟
سوریه آمادگی مقابله با تهدیدات آمریکا و حمله نظامی احتمالی این کشور به دمشق را دارد. آمریکا به خوبی می‌داند در صورت ارتکاب عملیات نظامی علیه سوریه واکنش روسیه چه خواهد بود. من گمان نمی‌کنم آمریکا تمایلی به چنین عملیاتی داشته باشد و موضع روسیه نیز آشکار و قطعی است مبنی‌بر اینکه مسکو هرگز اجازه حمله نظامی آمریکا به سوریه را نخواهد داد و در صورتی که این اتفاق رخ دهد روس‌ها هرگز سکوت نمی‌کنند و دخالت خواهند کرد. موضع قاطع روسیه حامل این پیام قوی برای آمریکا خواهد بود، مبنی‌بر اینکه واشنگتن به عملیات نظامی علیه سوریه فکر نکند.