روزنامه آفتاب یزد
1397/04/03
خبر جعلی دیپورت آقازادهها چرا مردم ایران را خوشحال کرد؟
آفتاب یزد- گروه سیاسی: یک خبر در دو روز گذشته سروصدای زیادی به پا کرد. بلوکه شدن حساب آقازادههای ایرانی در آمریکا و دیپورت آنها تا سه ماه آینده! خبری که بعد از چند ساعت مشخص شد جعلی است اما به نظر می رسد بخشی از جامعه آن را پذیرفت و حتی بعد از اینکه مشخص شد خبر جعلی است نیز نخواست بپذیرد که چنین خبری صحیح نیست. ماجرای آقازاده در ایران موضوع تازهای نیست. در سال های اخیر کم و بیش در جستوجویی در فضای اینترنت با عکس هایی از فرزندان برخی مسئولان مواجه شدیم که از لندن تا نیویورک و از لس آنجس تا تورنتو جا خوش کرده اند. برخی از آنها تحصیل می کنند، عده ای مشغول کار و برخی هم هستند که باشند!طنز تلخ ماجرا اینجاست که در برخی موارد مشاهده می کنیم اصلاح طلبان، فرزندان اصولگرایان را متهم به بهرهمندی از امتیاز آقازادگی می کنند و گاه برعکس. اما واقعیت این است در این مورد اصلاح طلب و اصولگرا فرقی ندارند. ایسکانیوز رسانه وابسته به دانشگاه آزاد در روزهای اخیر خبری را منتشر کرد که وزیر خزانهداری ایالات متحده یعنی استیو منوچین گفته حدود 5 هزار نفر آقازاده ایرانی در آمریکا زندگی
می کنند که اکثریت آنها کار به خصوصی ندارند اما
حساب های بانکی این افراد دارای دلارهای فراوان است! این رقمها را اگر به ریال تبدیل کنیم قطعا یک ماشین حساب ساده از پس شمارش تعداد صفرهای آن برنمی آید. هرچند این خبر
ایسکا نیوز در سایر پایگاه های خبری نیز منتشر شد
اما هیچ منبع انگلیسی معتبری برای این سخنان منوچین یافت نشد تا در نهایت مشخص شود خبر جعلی است. با این حال بازتاب این خبر در فضای مجازی و در رسانههای داخلی مثبت بود. یعنی فارغ از اینکه در متن خبر آمده بود ایالات متحده 148 میلیارد دلار پول این افراد را بلوکه می کند و آنها تا سه ماه آینده دیپورت میشوند اکثریت این تصمیم را پذیرفتند و حتی برخی سایت ها تیتر زدند لطف دولت ترامپ در حق ایرانیها! علت چنین نگاهی ساده است. در داخل بخشی از مردم با مشکلات ریز و درست اقتصادی دست و پنجه نرم می کنند و مسافرت در داخل کشور هم گاه برایشان به سادگی میسر نیست. در این وضعیت وقتی مشاهده میشود عده ای به لطف آقازادگی در آن سوی مرز در کشورهای توسعه یافته دلار و یورور خرج می کنند بدیهی است که مردم از بلوکه شدن این پول ها خوشحال خواهند شد.
تحقیق و تفحص مجلس
البته اگرچه این خبر جعلی بود اما ماجرای آقازاده ها در ایران تازه نیست و پیش از این به گونه های
مختلفی تایید شده بود. یکی از مهمترین گزارشها درباره حضور این آقازادهها در خارج از کشور را حدود 40 روز پیش گزارش تحقیق و تفحص از مسئولان دوتابعیتی و دارای «گرین کارت» در مجلس شورای اسلامی یکشنبه 23 اردیبهشت در رسانههای مختلف منتشر شد که در بخشی از این گزارش ذیل مبحث سوم فرصتها و تهدیدات افراد دارای تابعیت مضاعف به حضور برخی افراد و فرزندانشان در خارج کشور اشاره شده و به حضور فرزندان مسئولان در خارج از کشور و احتمال پیادهسازی اهداف دشمن در کشور توسط آنها تاکید و آمده است: «اگر چه دستگاههای اجرایی کشور هیچ گونه اطلاعاتی از وضعیت تابعیت مضاعف فرزندان مسئولان ندادهاند لیکن بررسی اخبار آشکار در میان رسانهها، سوابق تحصیلی مسئولان و فرزندان آنها و نیز سابقه خدمت آنها در کشورهای خارجی قرائن و شواهد قابل اعتنایی را به دست میدهد که اثبات مینماید بسیاری از فرزندان مسئولان به دلایل متعدد نظیر تحصیل و تولد، تابعیت دیگر کشورها را اخذ نمودهاند یا تابعیت سایر کشورها بر آنان تحمیل شده است.» به نظر میرسد عبارت «تابعیت تحمیل شده است»
که در این گزارش ذکر شده احتمالا برای اولین بار در تاریخ حقوق بینالملل موضوع اخذ
تابعیت ها دیده می شود چرا که اصولا برای کشورهایی مانند بریتانیا، آمریکا و کانادا گرفتن تابعیت
دشوار است و آنها نیز تمایلی ندارند تابعیتشان را به فرزندان مسئولان ما تحمیل کنند! با این حال در ادامه این گزارش به فرزندان برخی مسئولان اشاره شده که «هم اکنون بدون ترک تابعیت آن کشورها مشغول فعالیتهای اقتصادی یا کارمندی در آن کشورها هستند. بدیهی است لازم است تا تدابیری در خصوص این دسته از افراد به طور جدی اتخاذ گردد، به طوری که مقامات و اشخاص این چنین ملزم به اظهار دارابودن تابعیت و اقامت سایر کشورها شده یا در صورت کسب تابعیتهای سایر کشورها نسبت به ترک تابعیت دوم اقدام
نمایند.»
واکنش عجیب دولت!
اما این گزارش مجلس با واکنش جالب سخنگوی دولت هم مواجه شد. دو روز پس از انتشار این گزارش، محمدباقر نوبخت در پاسخ به این سوال تلویحاً اعلام کرد که وجود فرزندان دوتابعیتی میتواند در ایام تحریم کمکدهنده باشد. او بر همین اساس گفت:«من سربسته بگویم بخشی از ابزارها را که در دوران تحریم کمک میکردند، سوزاندیم. وقتی تحریم باشیم که مسیر رسمی جواب نمیدهد.» او درحالی این فرزندان را بخشی از مسیر دور زدن تحریم ها معرفی می کند و گلایه کرده که آنها را سوزاندیم که گویی سازمان های اطلاعاتی در آمریکا، کانادا و انگلیس از همین تحقیق و تفحص مجلس ایران هم عاجزند و خود نمی توانستند اطلاعات فرزندان ایرانی را کسب کنند! علاوه بر این باید گفت این فرزندان اگر به دور زدن رفع تحریم کمک می کنند چه امتیازی در قبال آن میگیرند؟ آیا این بازی دو سر برد برای آنها نیست؟!
برمی گردند و سهم می خواهند
اما علاوه بر این آقازادهها که حالا زندگی را در آن سوی آب ها برقرار کردهاند و پاسپورت غیرایرانی هم دارند عده دیگری فعلا قصد تحصیل دارند و به این بهانه در جهان غرب روزگار می گذرانند. نکته جالب اینکه چندی پیش وقتی موجی در
شبکه های اجتماعی به راه افتاد که بر اساس آن، آقازاده های شاغل در مناصب عالی مدیریتی معرفی می شدند؛ موضوعی که انتقاداتی را به همراه داشت،
اکبر ولیزاده استادیار دانشگاه تهران، از آمار عجیب تحصیل چهار هزار تن از فرزندان مسئولان در انگلستان خبر داد! اما نکته طلایی سخنان این استادیار دانشگاه تهران اینجاست که او با طرح این سوال که وقتی شما آمار میدهید در انگلیس بیش از چهار هزار آقازاده در حال تحصیل هستند، آیا
آنها دچار ماندگاری در کشور انگلیس میشوند،
می گوید: «خیر. عمده آقازادهها به کشور بازمیگردند و سهمخواهی میکنند. حضور پررنگ این آقازادهها در ارکان تصمیمگیری و تصمیمسازی،
بحرانساز میشود. این یکی از مشکلاتی است که در کشور اصلاً دیده نمیشود و آن را نقد
نمیکنند. حتماً باید سازوکاری برای کنترل این پدیده آقازادگی در کشور به وجود بیاید.»
ولی زاده با توضیحات بیشتری در خصوص رواج پدیده
سهم خواهی برخی آقازاده ها در کشور گفته بود: «یک نسلی از آقازادهها در ایران وجود دارند که نه سواد خاصی دارند و نه توان مدیریتی، اما خواهان سهم مدیریتی هستند و به مسئولیتهای جزئی نیز راضی نیستند. اکنون عدهای از آنها برخی از مناصب را گرفته و در سیستم مشغول به کارند. یک بدنه عظیمی از آقازادهها در بدنه مدیریتی کشور در حال فعال شدن است که مطالبهگر هستند، اما توان مدیریتی ندارند.»
سکوت مسئولان، تندی فعالان سیاسی
اینچنین خبرها وقتی کنار شرایط امروز کشور قرار میگیرد موجب میشود تا بخشی از مردم دچار ناامیدی شوند. همین کافی است تا وقتی خبر جعلی هم منتشر میشود بخشی از جامعه مشتاقانه آن را میپذیرد حتی بسیاری تشکر کنند از خزانهداری آمریکا که حساب های بانکی این افراد را می بندد چرا که در ماه های اخیر مشاهده شده بارها مسئولان بر مبارزه با تخلفات اقتصادی یا سوءاستفاده از موقعیت سخن گفتهاند اما آنطور که باید و شاید برخوردها ملموس نبوده است. نکته جالب آنکه مسئولان کاملا در برابر این خبر سکوت کردند و برخی از فعالان سیاسی نیز به گونهای تند از رواج چنین خبرهای جعلی در میان رسانه ها انتقاد کردند. هرچند که بهتر بود رسانههایی که این خبر را منتشر کردند ابتدا با دقت اصل ماجرا را بررسی می کردند اما فارغ از این اشتباه رسانه ها همان گزارش تحقیق و تفحص مجلس واقعیت را نمایان میکند حالا نه با این آمار جعلی کمی این طرف تر یا آن طرفتر فرقی نمیکند.
سایر اخبار این روزنامه
م.متین تحلیل گر روابط بین الملل
مجید ابهری رفتارشناس
میلاد ابراهیمی
FATF تا مدت زمانی نامشخص در دستور کار پارلمان قرار نمیگیرد
نمیفهمم چرا برخی از بازگشت تحریمها لذت میبرند
خبر جعلی دیپورت آقازادهها چرا مردم ایران را خوشحال کرد؟
فردوسیپور سرطان است او را از تلویزیون بیرون کنید!
نمی گذاریم آب از گلوی رونالدو پایین برود!
رسانهها چرت میگویند یا آقای معاون وزیر؟!
ادامه ساخت ویلاهای غیرمجاز در حیران!
داستان یک قهرمان 14 ساله