ژست ژنرال دوگلی محمد

مطهرنیا: استعفای محمد می‌تواند زمینه همگرایی بیشتر بین انور ابراهیم و او در‌گذار از دوران حزبی "باریسان ناسیونال" باشد که دهه‌ها بر مالزی تسلط داشته است. اگر از استعفای او این معنا برآید حرکتش یک ضدکودتاست که به سود ماهاتیر محمد و انور ابراهیم تمام می‌شود. اما اگر خلاف این باشد باید جنگ شدید و اختلافات داخلی بین دو حزب را شاهد باشیم
آفتاب یزد- گروه سیاسی: ماهاتیر محمد سال ۲۰۱۹ درحالیکه ۹۲ ساله بود به عنوان مسن‌ترین رهبر جهان مجددا نخست وزیر مالزی شد. محمد را همه می‌شناسند حتی ایرانیان او را بانی مالزی نوین و صنعتی امروز میدانند. برای همین خبر نخست وزیری‌اش حتی در 94 سالگی کسی را متعجب نکرد. اما مطمئنا همه وقتی خبر استعفای او را روز گذشته شنیدند متعجب شدند. اینکه چرا اسطوره مالزی اینبار به جای تداوم اسطوره‌آفرینی‌اش استعفاداده است.
نخست وزیر مالزی در پی تشدید جدال در داخل ائتلاف سیاسی وی استعفای خویش را تقدیم پادشاه این کشور کرده است. آن طور که ایسنا می‌نویسد، ماهاتیر محمد بعد از آن تصمیم به استعفا گرفت که گزارش شد جدال سیاسی در داخل ائتلاف میان حزب وی و حزب انور ابراهیم که قرار بود در آینده نزدیک نخست وزیر جدید مالزی شود بالا گرفته است.
رسانه‌ها گزارش دادند که حامیان ماهاتیر محمد در داخل این ائتلاف برای کنار گذاشتن حزب انور ابراهیم از ائتلاف حاکم تلاش کرده‌اند. این در حالی است که انور ابراهیم قبل از انتخابات ۲۰۱۸ با ماهاتیر محمد بر سر جانشینی وی در نخست‌وزیری توافق کرده بود.


در پی اعلام تسلیم استعفای ماهاتیر محمد به سلطان عبدالله سلطان احمد شاه، پادشاه مالزی، حزب وی نیز ائتلاف حاکم موسوم به ائتلاف "پاکاتان‌هاراپان" را ترک کرد.
گزارش شده ماهاتیر محمد در واکنش به تحولات اخیر، حزب سیاسی خودش موسوم به حزب "برساتو" را نیز ترک کرده اما هنوز دلیل این اقدام خود را اعلام نکرده است. پادشاه مالزی نیز در پاسخ به استعفای ماهاتیر محمد گفته است که این استعفا را می‌پذیرد اما از او می‌خواهد فعلا به عنوان نخست وزیر موقت به کارش ادامه دهد.
این حزب پیشتر خبر کنار رفتن ماهاتیر محمد از رهبری حزب را اعلام کرده بود. اما اگر محمد بنای کناره‌گیری و تسلیم شدن داشت چرا نخست وزیر شد و آیا این موضوع تمام سابقه سیاسی او را زیرسوال می‌برد؟
>دوران‌گذار
مهدی مطهرنیا کارشناس مسائل بین الملل در اینباره به آفتاب یزد گفت: ماهاتیر محمد با توجه به سابقه‌ای که از او داریم وارد دورانی شده است که می‌توان آن را دوران‌گذار نامید. او در حالی که چند سال پیش از دنیای سیاست کناره‌گیری کرده بود، در پی فساد نجیب رزاق، نخست وزیر سابق مالزی توانست ائتلاف حاکم "باریسان ناسیونال" را شکست دهد وی برای گذر از فساد سیستماتیک در مالزی وارد میدان شده بود. ماهاتیر محمد یک برند بین المللی است و به عنوان چهره ماندگار مالزی در تاریخ خواهد بود. فراموش نکنیم او تلاش داشت تا با ائتلاف با حزب انور ابراهیم، این وعده و قول را به او بدهد که انورابراهیم به عنوان جانشین او مطرح باشد تا بعد از او بتواند به عنوان نخست‌وزیر با حمایت ماهاتیر محمد بر سرکار باشد. اما به نظر می‌آید یک کودتای خزنده از سوی حزب ماهاتیر محمد علیه انور ابراهیم بدون توجه به خواسته‌های ماهاتیر محمد شکل گرفته است، از حزب انور ابراهیم هم عده‌ای به این جریان پیوستند، اگر چه این کودتای خزنده ماهاتیر محمد را ندید گرفته است و درنهایت علیه او تمام میشود وی اکنون دست به استعفا زده است.
مطهرنیا اظهار کرد: ماهاتیر محمد به دلیل همین دیدگاه‌ها و با توجه به قول و وعده‌هایی که با انور ابراهیم وجود داشته است، اعضای حزب او در این زمینه خارج از تعهدات پذیرفته شده، وارد عمل شده اند، اکنون هم از ریاست حزب خود خارج شد و استعفای خود را نیز به پادشاه مالزی تسلیم کرد. هرچند ماهاتیر محمد چه نخست وزیر باشد چه نباشد توسعه یافتگی مالزی مدیون اوست و همچنان یک چهره تاثیرگذار و عاملیت به نام در تاریخ مالزی محسوب می‌شود. در یک تدبیر معنادار نیز پادشاه مالزی خواستار ماندگاری او به عنوان نخست وزیر موقت تا سر و سامان‌دادن به وضعیت فعلی و آمدن نخست وزیر جدید شده است. این امر می‌تواند زمینه همگرایی بیشتر بین انور ابراهیم و ماهاتیر محمد در‌گذار از دوران حزبی "باریسان ناسیونال" باشد که دهه‌ها بر مالزی تسلط داشته است. اگر از استعفای او این معنا برآید حرکتش یک ضدکودتاست که به سود ماهاتیر محمد و انور ابراهیم تمام می‌شود. اما اگر خلاف این باشد باید جنگ شدید و اختلافات داخلی بین دو حزب را شاهد باشیم.
وی درباره اینکه در انتخابات زودهنگام آیا ممکن است که باز هم محمد نامزد شود گفت: حیات سیاسی او رو به اتمام است، اما نام او در دوره معاصر می‌درخشد. بنابر این اگر او خود به میدان نیاید گرایش او به هر سمتی می‌تواند وزنه آن فرد را سنگین نماید. اما در ائتلاف وی و حزب وی شکاف معناداری به وجود آمده است. این شکاف معناداردر بین هواداران ماهاتیر محمد و انورابراهیم بوده است، اما محمد می‌تواند این تهدید را به فرصت تبدیل کند. خروج او از حزب و استعفای او از نخست وزیری گام‌هایی است که نشاندهنده مجرب بودن او در عالم سیاست است که هر سیاستمدار باتجربه‌ای آن را انجام می‌دهد. او نشان داد بیش از آنکه به حزبش توجه کند منافع ملی را درنظر دارد و با استعفایش نشان می‌دهد که آن استعفا تنها برای او ابزاری درجهت خدمت به مردم است و اگر دراین پست نتواند کاری کند از آن جا خارج می‌شود.
بخشی از استعفای او به تعهدش در سال 2018 به انورابراهیم و مردم بازمی‌گردد و این اقدام وی می‌تواند وضعیت بهتری برای محمد ایجاد کند تا بعدها از این موضوع استفاده نماید. او همچنان می‌تواند با حمایت از طرز تفکر و حتی سیاستمدارانی که مطلوب می‌داند وزنه طرف خود را سنگین‌تر کند.
>از همان اول گفته بود
فریدون مجلسی دیپلمات سابق نیز در باره استعفای محمد اظهار می‌کند: ماهاتیر محمد به واسطه فساد نخست وزیر قبلی و پرونده اش، خود را از بازنشستگی خارج کرد و قبول پست نخست‌وزیری کرد. او همان موقع اعلام داشت که من نیامدم پست نخست‌وزیری را بگیرم و کار من موقت است. او بعد از اینکه انتخابات انجام شد اعلام کرد که منتظر تشکیل کنفرانس اسلامی هستم و همزمان با پایان آن در پایان سال 2020 استعفای می‌دهم. بنابراین او پیشتر هم اعلام کرده بود که ماندگار نیست. اما وقایع اخیر باعث شد تا کنار رفتن خودش را تسریع کند.
وی گفت: بحران فعلی هم یک بحران انتخاباتی است که می‌گذرد. به نظر می‌آید که اکنون او یک ژست ژنرال دوگلی به خود گرفته است و تصمیم دارد تا در چنین زمانی نخست وزیری را ترک تا احترام شخصیت خودش را حفظ کند. این در حالی است که اختلافات درون حزب او و انور ابراهیم در حالی که پیشتر محمد قول نخست وزیری را به او داده بود برخلاف خواسته‌های وی است و همین موضوع باعث تشدید این موضوع شده تا به واسطه اختلافات استعفا بدهد. مجلسی گفت: زمانی که ژنرال دوگل رئیس جمهور محبوب فرانسه بود رفراندومی در سال 1969 در زمینه اصلاحات سیاسی برگزارکرد که مردم به آن رای ندادند و همین موضوع باعث استعفای او شد. اما بعد از دوسال که در گذشت، بزرگترین احترامات را ملت فرانسه برای او به جای آورد و مراسم تشییعش به بزرگترین مراسم ملی برای فرانسه تبدیل شد. قاعدتا حاکمانی در دنیا هستند که وقتی در انتخاباتی شکست بخورند و یا طرحشان به نتیجه نرسد، شرایط انتخاباتی را عوض نکنند تا بعد با پیروز نشان دادن خودشان بر سر جایشان بمانند بلکه خودشان را قربانی منافع ملی و خواسته نظرات مردم می‌کنند و کنار می‌کشند. در ماجرای ماهاتیر محمد نیز چنین چیزی رخ داده است.
>دلیل اصلی نامزد شدن ماهاتیر محمد
مجلسی هم دلیل اصلی نامزدی ماهاتیر محمد برای نخست وزیری را حذف نجیب رزاق می‌داندکه روند توسعه مالزی را که در اوج بود مختل کرده بود. وی می‌گوید: او رزاق را کنار زد و بعد از آن همسر نخست وزیر که از خودش فاسدتر بود و پسران وی که چه فسادی در نیویورک و... کرده بودند. میلیون‌ها دلار را برده بودند و صرف سرمایه‌گذاری‌های مختلف کردند. فقط هفتصد میلیون دلار نخست وزیر سابق از دولت عربستان رشوه گرفته بود. محمد چنین فسادی را از جامعه مالزی برطرف کرد و این برای همیشه به حساب او باقی خواهد ماند.
وی درباره اینکه با رفتن محمد چه می‌شود گفت: به هر حال او شش ماه تا یک سال دیگر اگر استعفا هم نمی‌داد توانایی‌اش را از دست می‌داد، انسان که نمی‌تواند تا ابد کار کند. ذهنیت انسان و سرعت انتقالش و سرعت تصمیم گیری‌اش با سن بالا لطمه می‌بینید عملا صحیح نیست یک انسان نود و چند ساله مدیر اجرایی یک کشور باشد. ایشان در شرایط اضطراری آمد و نخست‌وزیر شد. تمام هنرش این است که می‌تواند تیم راه اندازی کند. ماهاتیر محمد از بین نمی‌رود. او وقتی دید که مطابق با نظر او شرایط رخ نمی‌دهد کنار کشیده است. همانطور که ژنرال دوگل کنار کشید. پیشرفت و توسعه جالبی که مالزی کرده تماما مدیون برنامه ریزی ماهاتیر محمد است وگرنه مالزی کشوری سنتی در کنج جنگل‌های جنوب شرقی آسیا بود. وی آن را روی نقشه اورد و به صورت یک کشور مطرح بین المللی درآورد.
وی در مورد اینکه چرا در مدت کوتاهی همان‌هایی که به ماهاتیر محمد رای می‌دهند به سیاست‌های او رای نمی‌دهند گفت: در بسیاری از کشورهایی که سابقا تحت مستعمره انگلیس بودند سیستم قضایی مستقل وجود دارد و دوم اصول دموکراسی وجود دارد. به هرصورت اکنون مالزی می‌ماند و مبارزات بعدی و انتخاباتی. اما ماهاتیر محمد که باید هم کنار می‌رفت در باقی عمر به تماشا می‌نشیند و ریش سفید کشور باقی خواهد ماند.
او درباره تکلیف انتخابات زودهنگام اظهار کرد: دیگر مخالفین محمد، آن گروه اختلاسگران سابق نیستند. در حال حاضر یک مبارزه دیگری بین گروه‌های سیاسی کشور است. در مالزی شصت‌درصد مسلمان و چهل در صد هندو و چینی هستند. توازنی باید در این انتخابات حفظ شود تا این اقلیت عظیم که بیشترین سهم را در اقتصاد مالزی و توسعه صنعتی داشتند راضی بمانند. در هرصورت مالزی با ماهاتیر محمدی است که باعث کنار رفتن یک نخست وزیر فاسد شد، نخست وزیری که همچنان در زندان است.