صفر تا صد کشتی سازی بومی شد

سرویس اقتصادی جوان آنلاین: یک شرکت دانش‌بنیان موفق شده تا فرایند طراحی کشتی را بومی‌سازی کند. تاکنون در این زمینه به دو غول کشتی‌سازی جهان یعنی کره جنوبی و آلمان وابسته بودیم که اکنون از این وابستگی خارج شدیم. پیش از این، محققان کشورمان در ساخت کشتی هم به خودکفایی رسیده بودند و بیش از ۸۰۰ قطعه از کشتی و تولید کشتی غول پیکر نیز بومی‌سازی شده‌بود. حالا دیگر پس از قطعه‌سازی به ساخت و طراحی کشتی رسیده‌ایم. فناوری بخش‌های مهم کشتی‌سازی فقط در اختیار شرکت‌های بزرگی است که زیرساخت‌های این صنعت را در اختیار دارند. با این وجود محققان ایرانی تعویض بدنه و قطعات، موتورسازی، تعمیر موتور و تعمیرات کاربردی را به صورت کامل در داخل کشور پیاده‌سازی کرده‌اند و حالا دانش طراحی هم به آن اضافه شده است. ساخت رادار کشتیرانی بهتر از نمونه خارجی
بومی‌سازی صنعت کشتی‌سازی در سال‌های اخیر با وجود تحریم‌ها شدت گرفت. در دو سال اخیر نزدیک به ۲۰۰ شناور کوچک و بزرگ، لایروب، یدک‌کش و آتش‌خوار تمامی قطعاتشان توسط شرکت‌های دانش‌بنیان و تولیدکنندگان داخل کشور تعمیر و نصب شده‌است. در طول سه سال گذشته تعمیرات اساسی و زیرآبی شناور‌های ایرانی در کارگاه‌های تعمیراتی داخلی انجام شده‌است.
ساخت تجهیزات مخابراتی مربوط به کشتیرانی هم از یک سال و نیم پیش آغاز شد و محققان دانشگاه صنعتی شیراز اواخر سال ۱۳۹۸ نخستین رادار را در حوزه مخابراتی در بندرعباس نصب کردند که به صورت کامل قابل رقابت با سازندگان خارجی است. طراحی مناسب با سیستم صید کشور
در همین راستا یک شرکت دانش‌بنیان ایرانی موفق شده تا فرایند طراحی کشتی را در داخل کشور بومی‌سازی کند. مدیر عامل این شرکت دانش‌بنیان به خبرگزاری تسنیم گفت: کشتی‌سازی یکی از صنایع استراتژیکی است که با توجه به گستردگی مرز‌های دریایی و اهمیت حمل و نقل دریایی، از مزیت‌های فراوانی در کشور ما برخوردار است. برای سال‌ها، فرایند طراحی کشتی در کشور‌هایی مانند آلمان و کره‌جنوبی انجام می‌گرفت و ما از آن‌ها خریداری می‌کردیم.

اسماعیل شعبانی ادامه داد: با توجه به وجود استعداد‌های درخشان، با تجربه و جوان در کشور، این شرکت خلاق را تأسیس و فعالیت خود را در زمینه بومی‌سازی فرایند‌های طراحی کشتی در داخل کشور شروع کردیم؛ طراحی کشتی در دو حوزه طراحی کشتی‌های ساخته‌شده و طراحی کشتی از پایه تقسیم‌بندی می‌شود.
این فعال صنایع نرم و خلاق، ضمن ارائه توضیحات بیشتر در این‌باره گفت: برخی اوقات کشتی‌های موجود نیاز به تغییر و بهینه‌سازی دارند، ممکن است ما خود در بازرسی این نیاز را تشخیص داده باشیم یا کارفرما سفارش بدهد؛ بر این اساس، ما تغییراتی را پیشنهاد می‌کنیم. برای مثال، سیستم صید برخی شناور‌های صیادی وارد شده از خارج، با سیستم صید کشور ما همخوانی نداشت و ما آن را مطابقت دادیم. شعبانی با بیان اینکه افزایش طول کشتی یکی دیگر از کار‌های انجام گرفته در این حوزه است، تصریح کرد: ما با طراحی فرایندها، مثلاً طول یک کشتی را از ۲۵ متر به ۳۵ متر افزایش داده‌ایم؛ در این بین برای ساخت تعداد متعددی کشتی با شرکت‌های بزرگ در این حوزه همکاری کرده‌ایم و در حال حاضر نیز زمینه‌های بسیار خوبی برای ساخت مشترک کشتی با کشور‌های حاشیه خلیج فارس وجود دارد.
مدیر عامل این شرکت دانش‌بنیان گفت: ساخت کشتی برای کشور‌های حاشیه خلیج فارس در ایران بسیار به صرفه است و دانش فنی این کار نیز در کشور ما وجود دارد؛ فقط باید یک نهاد دولتی به عنوان تسهیل‌گر با ما همکاری کند تا بتوانیم این مهم را به انجام برسانیم. چالش‌هایی که محققان برطرف کردند
سازمان بنادر و دریانوردی هم در سال‌های اخیر و با توجه به تحریم‌ها فضا را برای ورود شرکت‌های دانش‌بنیان به حوزه دریایی باز کرده‌است. در همین خصوص مدیر کل تأمین و مهندسی تجهیزات سازمان بنادر هم چندی قبل در نشست خبری خود با اشاره به اینکه در کل بنادر کشور از جمله شهید رجایی، بندر امام خمینی، بندر آبادان، خرمشهر، بوشهر، نوشهر و امیرآباد توانسته‌ایم بیش از ۸۰۰ قطعه برای تجهیزات دریایی، بندری و مخابراتی در داخل کشور تولید کنیم، گفت: این قطعات عبارت است از پمپ‌های آب شور، آب شیرین، گیربکس، شفت‌های پروانه‌ای، شفت‌های سکان و شفت‌های لایروب (شفت به محور اصلی موتور می‌گویند) که در داخل کشور توسط سازندگان داخلی تولید شده‌است.
فرهاد منتصر کوهساری تصریح کرد: در حوزه تولید پمپ توانسته‌ایم پمپ‌هایی را به صورت سه بعدی ساخته که تاکنون تعداد آن به هشت دستگاه رسیده و قابل رقابت با نمونه‌های خارجی است. همچنین بیش از هفت فروند لایروب بزرگ در حوزه شناور‌ها ساخته شده و ما با استفاده از این توانمندی‌ها از واردات بی‌نیاز شده‌ایم. در بحث تجهیزات بندری گیربکس‌ها و قطعات مربوط به گیربکس را توانسته‌ایم بومی‌سازی کنیم؛ البته در این بخش با چالش و مشکلاتی روبه‌رو بودیم که با حمایت از محققان این مشکلات برطرف شده‌است.
گفتنی است در اواخر سال ۱۳۹۷ هم قرارگاه خاتم‌الانبیا به بومی‌سازی دانش ساخت سازه‌های دریایی دست یافت و سال گذشته در بوشهر یک فروند کشتی ۱۱۳ هزار تنی برای کشور ونزوئلا ساخت.