قاصدک 24

۱۱ سپتامبر و سینمای اسلام‌هراسی

موج تولیدات اسلام‌هراسانه در هالیوود در آخرین سال‌های قرن بیستم رشدی تصاعدگونه به خود گرفت و با حادثه ۱۱ سپتامبر روند خود را تا اواخر دهه اول قرن بیست‌ویکم ادامه داد.
اسلام‌هراسی در هالیوود پس از گذشت یک دهه تا حدی از آن شکل عیان خود فاصله گرفت، گویی هالیوود قصد داشت افکار عمومی را برای یک اتفاق بزرگ آماده کند.
دهه ۹۰ میلادی و پیش از آغاز هزاره سوم موجی از فیلم‌های اسلام‌هراسانه در هالیوود به تولید رسید که شاخص‌ترین آن فیلم دروغ‌های حقیقی ساخته پدیده فیلمسازی آن دوران هالیوود بود. کامرون مدتی قبل دوگانه ترمیناتور را ساخته بود و در قله فیلمسازی هالیوود قرار داشت. دروغ‌های حقیقی یک اکشن جذاب بود که همه کاراکتر‌های منفی و تروریست آن را مسلمانان تشکیل می‌دادند. او از آرنولد شوارتزنگر ستاره آن زمان هالیوود که در دوگانه ترمیناتور درخشیده بود دوباره بهره برد. دروغ‌های حقیقی همه قواعد یک فیلم فیلم سفارشی را دارا بود و پنتاگون توانسته بود بهترین فیلمساز هالیوود را برای پروژه سیاسی خود به استخدام درآورد. اسلام‌هراسی البته پیشینه‌ای دیرین در هالیوود داشت؛ پیشتر و در اواخر دهه ۸۰ میلادی در قرن بیستم این رومن پولانسکی بود که در فیلم فرانتیک تروریست‌های مسلمان را به دنبال انفجار مجسمه آزادی به وسیله بمب اتمی فرستاد. دو دهه بعد فیلم در جست‌وجوی عسل آنجلینا جولی در قالب یک درام عاشقانه به توجیه قتل‌عام مسلمانان بوسنی از سوی صرب‌ها پرداخت. داستان این فیلم درباره رابطه عاشقانه یک مرد صرب با یک زن بوسنیایی بود. فیلم‌های ایران‌هراسانه را نیز باید به نوعی در قالب همان پروژه اسلام‌هراسی دسته‌بندی کرد چراکه اساساً ایران تنها نماینده واقعی و اصلی اسلام سیاسی بود و واهمه این وجود داشت که به عنوان یک الگو به کشور‌های دیگر منتقل شود.
پیشتر و در سال ۱۹۹۱ فیلم بدون دخترم هرگز با موضوع ایران‌هراسی تولید شده بود. هالیوود دو دهه بعد فیلم ضدایرانی ۳۰۰ را تولید کرد که بیشتر از آنکه از دل آن ایران‌هراسی بیرون بیاید، نوعی عقده‌گشایی سینمایی علیه تاریخ باستان ایران بود. این فیلم ساخته کارگردان یهودی «زاک اسنایدر» با الهام از جنگ تاریخی «ترموپیل» در سال ۴۸۰ پیش از میلادی، نبرد ۳۰۰ سرباز یونانی با لشکر «خشایار شاه» را به شکلی وارونه روایت می‌کرد و خشایار شاه را پادشاهی زنباره و سربازان ایرانی را موجوداتی «دیوآسا»، «خونخوار»، «وحشی» و «غارتگر» به تصویر درآورده بود. توهین و جسارت به تاریخ باستانی ایران و ایرانیان در این اثر سینمایی، به حدی بود که واکنش سریع رسمی و غیررسمی ایرانیان در سراسر جهان را برانگیخت و سازندگان و گردانندگان پشت صحنه این اثر هالیوودی را سرگردان کرد.
«سنگسار ثریا» محصول ۲۰۰۸ دیگر آثار سینمایی ساخت هالیوود با نگاه «ایران‌هراسی» بود که می‌کوشید در قالب داستانی پرکشش و عاطفی تصویری متوحش از ایرانیان نشان دهد. زمان وقوع حادثه ۱۱ سپتامبر در سال ۲۰۰۱ دهه آخر قرن بیستم و دهه اول قرن بیست و یکم را به کانون تولیدات اسلام‌هراسانه سینمای هالیوود تبدیل کرد و عطش اسلام‌هراسی پس از آن تا حدی فروکش کرد، اما تا الان هیچ‌گاه گرمای خود را از دست نداده است.