رزمایش مرکب دریایی تضمین امنیت و صلح برای هارتلند آبی جهان

رزمایش مرکب کمربند امنیت دریایی در آب‌های شمالی اقیانوس هند و دریای عمان از روز جمعه اول بهمن ماه (۲۱ ژانویه ۲۰۲۲) با شرکت یگان‌های دریایی سه کشور ایران، روسیه و چین برگزار شد.
این رزمایش که پیش از این هم سابقه داشته و برای سومین بار برگزار می‌شود، نشان از شکل‌گیری روندی از همکاری‌های راهبردی نظامی - امنیتی بین سه کشور برای مقابله با تهدیدات مشترک و تأمین صلح و امنیت در این منطقه مهم برای دریانوردی و تجارت جهانی است. منطقه‌ای که:
۱. در مجاورت بزرگ‌ترین منابع انرژی جهان، یعنی خلیج فارس و غرب آسیا واقع شده و موتور تولید اقتصاد جهانی به تأمین انرژی از این منطقه وابسته است.
۲. شاهرگ اصلی مسیر حمل و نقل دریایی شرق و غرب و شمال و جنوب جهان را تشکیل می‌دهد و از دوره‌هایی که دریانوردی نقش مهمی در انتقال کالا پیدا کرده، مورد توجه تمام قدرت‌های اقتصادی جهان بوده است.


۳. با قرار گرفتن چند قدرت اقتصادی نوظهور در مجاورت یا ادامه این مسیر مهم دریانوردی، نقش و اهمیت راهبردی آن در آینده بالاتر رفته و حفظ امنیتی آن نیز حیاتی خواهد بود.
در همین حال تهدیداتی جدی متوجه صلح و امنیت این منطقه مهم یا هارتلند آبی دنیا می‌باشد که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:
۱. حضور ماجراجویانه شناور‌های جنگی امریکا در منطقه که بی‌توجه به ضوابط دریانوردی و بدون رعایت اصول فنی و برخوردار از سابقه یکه‌تازی و یکجانبه‌گرایی سلطه‌جویانه، احتمال برخورد، تنش و درگیری را در منطقه افزایش داده و خود موجب افزایش بی‌ثباتی، ناامنی و درگیری شده‌اند.
۲. وجود دزدان دریایی در منطقه که با نفوذ از مناطق جنوبی و سواحل برخی کشور‌های آفریقایی، به‌دنبال باج‌گیری از کشتی‌های بزرگ تجاری و صاحبان محموله‌ها و کالا‌های تجاری هستند و سال‌هاست که دریانوردی در این منطقه را ناامن ساخته‌اند.
جالب‌تر اینکه این سرقت‌ها و گروگان‌گیری‌های دریایی با حضور پرشمار یگان‌های جنگی امریکایی‌ها و متحدان غربی آن‌ها صورت می‌گیرد.
۳. حضور گروه‌های تروریستی در منطقه که متأسفانه بعضاً از حمایت و پشتیبانی برخی کشور‌ها نیز برخوردارند و گرچه به بهانه همین گروه‌ها، امریکا به تقویت ناوگان نظامی خود در منطقه پرداخته، اما شواهدی از ارتباط و هماهنگی بین آن‌ها وجود دارد که در راستای توجیه همین مداخلات و حضور امریکا و متحدانش در منطقه قابل فهم می‌باشد.
به‌عنوان مثال گروهک تروریستی-تکفیری داعش که جنگ نیابتی سرویس‌های جاسوسی دولت‌های عربی و متحدان منطقه‌ای آن‌ها را در منطقه رقم زد، ارتباطات آشکار و پنهانی با امریکایی‌ها داشته و ادامه حیات آن را همین نوع ارتباطات تأمین کرده است و این تروریست‌ها یکی از عوامل اصلی ایجاد و تداوم ناامنی و تنش در منطقه بوده‌اند.
در پاسخ به وجود چنین تهدیدهایی، رزمایش‌های مشترک بین کشور‌های ایران، روسیه و چین در این منطقه راهبردی طراحی و به اجرا گذاشته شده که در رزمایش جدید، یگان‌های شرکت کننده توسعه یافته و مثلاً از ایران علاوه بر یگان‌هایی از نیروی دریایی ارتش، از نیروی دریایی سپاه پاسداران هم یگان‌هایی شرکت داشته‌اند.
در این رزمایش عملیات‌های امداد و نجات دریایی و مبارزه با دزدان دریایی به اجرا گذاشته شده که با اجرای آتش علیه کانون‌های تهدید، مانور‌ها و عملیات جست‌و‌جو و امداد نیز انجام و همکاری، هماهنگی و هم‌افزایی یگان‌های شرکت‌کننده به شکل میدانی تمرین شده است.
به عبارتی علاوه بر حضور یگان‌هایی به صورت ترکیبی، عملیات‌های طراحی شده نیز شکل ترکیبی داشته و به صورت همزمان اجرای آتش و حمله به اهداف با جست و‌جو و امداد همراه بوده که منطبق با نوع تهدید در منطقه و عرصه‌های تأمین امنیت بوده است.
در شرایطی که امریکا به دلیل سیر نزولی قدرت و فرار از هزینه‌ها و شکست‌های احتمالی، به دنبال خروج پرشتاب از منطقه بوده و احتمال شکل‌گیری تهدیدات جدید با همکاری گروهک‌های تروریستی یا ارسال پیام به دزدان دریایی برای ناامن‌سازی محتمل است، این رزمایش مرکب با حضور سه قدرت در منطقه، ظرفیت جدیدی از همکاری‌ها را برای پاسخ به تهدیدات احتمالی و تضمین صلح و آرامش برای این منطقه راهبردی نوید می‌دهد.