بلیط هواپیما

چارچوب سیاستی برای بهینه‌سازی مصرف انرژی


گروه اقتصاد کلان: سالانه ۲ میلیارد مترمکعب گاز گمشده در شبکه گاز کشور داریم که عمدتا به دلیل دستکاری کنتور توسط مصرف کننده و یا خطای انسانی در خوانش کنتورها اتفاق می‌افتد. از مزیت‌های هوشمندسازی کنتورهای گاز، کاهش مصرف گازهای بدون درآمد است که با ارسال هشدار از چنین دستکاری‌هایی جلوگیری می‌کند و با حذف عامل انسانی در خوانش کنتور، ضریب خطای محاسباتی را کاهش خواهد داد. به گزارش «تجارت»، مشکلات و چالش‌های موجود بر سر راه افزایش ظرفیت تولید انرژی، خصوصا انرژی الکتریکی و افزایش روزافزون تقاضا برای انرژی الکتریکی موجب شده است که کشورهای مختلف دنیا در پی راهکارهایی مناسب برای بهینه‌سازی مصرف انرژی و مدیریت سمت تقاضا باشند. ارزیابی‌ها نشان می‌دهد حدود ۲۰ درصد از کل مصرف انرژی در دنیا مربوط به دستگاه‌های سرمایشی است. مطابق با ارزیابی‌ها این میزان در ایران بالاتر است و در زمان اوج بار بیش از ۲۲هزار مگاوات از مصرف برق مربوط به دستگاه‌های سرمایشی است که ۴ تا ۵ هزار مگاوات آن در دستگاه‌های دولتی و سازمان‌های عمومی مصرف می‌شود. رشد فزاینده مصرف گاز طبیعی در کشور، فرسودگی شبکه زیرساختی، عدم سرمایه‌گذاری و تحریم‌ها، در کنار بی‌توجهی به مدیریت منابع انرژی، بحران امروزی کشور در حوزه انرژی را پدید آورده‌اند، از همین رو در لایحه بودجه سال ۱۴۰۱، شرکت ملی گاز ایران موظف شده است که برای اصلاح الگوی مصرف، در راستای هوشمندسازی توزیع گاز و نصب کنتورهای هوشمند با اولویت مشترکان پرمصرف اقدام کند، در همین راستا به تازگی از «پلتفرم کنترل و مدیریت هوشمند کنتورهای گاز» رونمایی شده و قرار است دوشنبه ششم تیرماه نخستین رویداد توسعه همکاری‌های دانش‌بنیان در استقرار هوشمندسازی نظام توزیع گاز طبیعی برگزار شود. در همین راستا مهدی عرب‌زاده یکتا از نقش‌آفرینان پلتفرم کنترل و مدیریت هوشمند کنتورهای گاز در گفتگو با ایسنا، توضیحاتی در این باره ارایه کرد. او اظهار کرد: در شرایط کنونی که کمبود منابع انرژی به حالت بحرانی رسیده و از مرزهای توجیهات عملکردی و تجاری‌سازی هم گذشته تنها یک گزینه روی میز است و آن هم «کنترل مصرف» است، ما اکنون نیازمند خط مشی مناسبی هستیم که در اوج بحران کنونی به فروکش کردن مصرف بی‌رویه و خارج از کنترل منابع انرژی در کشور بیانجامد. وی افزود: امروز آنچه که بیش از هر چیزی، اهمیت دارد، محاسبات پویای قیمت گاز بهای مصرفی است. تجربه ما در هوشمندسازی نشان می‌دهد نه تنها می‌توانیم کنترل مصرف گاز را هوشمند کنیم بلکه همزمان می‌توانیم، مدل پیش پرداخت را اجرایی کنیم، بگونه‌ای که پس از این، بتوان قبوض صادره و یا تعرفه‌گذاری گاز بها را برپایه قیمت‌گذاری‌های پویا به جامعه مصرف کننده، ارائه کنیم. امروز این ظرفیت در کشور هست و حتی به فراخور نیازها و رویکردهای آتی به کنتورهای گاز می‌توانیم قابلیت‌های بیشتری از هوشمندسازی را توسعه و پیاده‌سازی کنیم. این کنشگر صنعت هوشمند تاکید کرد: یکی از رویکردهای مهمی که تا به امروز از آن غفلت شده رویکرد حل مسئله از منظر و نگاه اکوسیستمی است که ارزش را برای همه ذی‌نفعان، ذی‌نفوذان و ذی‌حقان این حوزه ایجاد ‌کند. این امر در دنیای امروز قابل دستیابی است. امروزه دنیا با معرفی مدل‌های متفاوتی از اقتصاد پلتفرمی، به این خاستگاه مهم پاسخ داده و جا دارد شرکت ملی گاز ایران، در نقشه راه توسعه‌ای خود به این بخش، نگاه ویژه‌ای داشته باشد. عرب‌زاده یکتا تصریح کرد: از منظر کنترلی و مدیریت بهینه مصرف انرژی و افزایش بازدهی، لازم است که فراگرد اندازه‌گیری دقیق داده‌ها و پردازش برخط آنها را در حوزه انرژی پیاده‌سازی کنیم و در این راستا کنتور هوشمند گاز محصول کاملی که در آن، داده‌ها از کنتور بواسطه شبکه دسترسی رادیویی اینترنت اشیا بسوی سامانه اینترنت اشیاء فناپ زیرساخت (پادیوت) ارسال می‌شود و در ادامه، مطابق نیازمندهای مطرح شده از طرح پیشنهادی (RFP) شرکت ملی گاز ایران بسوی سامان‌های بالادستی گسیل می‌شوند. وی ادامه داد: این اتفاق امکانی فراهم می‌کند که رصد همزمان میزان مصرف از یک سو و اختلالات و اتفاقات در شبکه گازرسانی از سوی دیگر، همزمان برای بهره‌برداران و مشترکان خانگی و صنعتی نمایان بشود، زیرساختی که افزون بر قابلیت‌های اعلام شده؛ می‌تواند در تعیین عادلانه تعرفه و توزیع درست و مناسب منابع، بویژه در زمان اوج مصرف به مشترکان شرکت ملی گاز ایران کمک کند. به گفته او این سازوکار علاوه بر حذف قبوض کاغذی، هزینه نگهداری شبکه را هم کاهش می‌دهد و بهره‌وری تجهیزات سمت مشتری را افزایش می‌دهد، چون در کنتورهای هوشمند می‌توانیم در لحظه و بصورت برخط، سیستم اندازه‌گیری محلی یا همان کنتورهای هوشمند را تست و محل خطا را تشخیص و میزان آن را محاسبه کنیم و برای رفع آن اشکال، از راه دور اقدام کنیم.