روزنامه شهروند

بازار شفاف و بی‌رحم هنرهای تجسمی

شهروند| هنرهای تجسمی در چند وقت اخیر روزهای پرخبر و پرحاشیه‌ای داشته؛ و این در حوزه‌ای که برخلاف سینما و موسیقی همواره دور از توده‌های مردم و امواج پوپولیستی بوده عجیب است. عمده انتقادات و حاشیه‌های این حوزه نیز به این دلیل است که گفته می‌شود بازار تجسمی در ایران بازار شفافی نیست. علیرضا سمیع‌آذر مدیر حراج تهران و پژوهشگر تاریخ هنر که قریب به دودهه است در متن فعالیت‌های تجسمی کشور قرار دارد، درباره این مسائل صحبت‌هایی کرده است که بخش‌هایی از آن را می‌خوانیم.سمیع‌آذر درباره بازار غیرشفاف حراجی تهران و دیگر حراجی‌ها ضمن اشاره به این‌که «خریدوفروش آثار هنری از پرداخت مالیات معاف است» درباره اصالت آثار ارایه‌شده در حراج تهران می‌گوید:   به راحتی می‌شود هر اثری را زیر سوال برد، اما این بحث باید در یک فضای سالم و بدون شائبه صورت بگیرد. پرداختن به چنین کاری در فضای تهمت، سوءظن و بدبینی ممکن نیست. با این کار کل مارکت هنر زیر سوال می‌رود. از سوی دیگر، اگر کارِ ناسالمی به حراجی‌های دنیا راه پیدا کند، بازار هنر ایران صدمه می‌بیند، همین‌طور اگر کاری سالم باشد و کسی سوءظن‌های بی‌مورد درباره اصالت آن مطرح کند، باز هم بازار هنر ایران همان ضربه را می‌خورد. سمیع‌آذر در گفت‌وگو با ایلنا، درباره سیاست‌های برگزارکنندگان حراجی هم می‌گوید: سیاست ما این است که از مجموعه‌دارها و گالری‌دارها حمایت کنیم، چون آنها با پولی که به دست می‌آورند، بعدا به حمایت بیشتری از هنر و چرخه اقتصاد هنر کمک می‌کنند. همه‌ حراج‌های دنیا همین‌طورند. البته ما گه‌گاه از خود هنرمندان هم کار می‌گیریم. سمیع‌آذر درباره نقش دولت در رخدادهای مهم تجسمی هم اعتقاد دارد که «دولت دخالتی در حراج تهران ندارد و مسأله حراج با آرت‌فر و بی‌ینال متفاوت است. من احساس می‌کنم که دولت باید در این امر دخالت کند، ولی نباید رأسا خود را متکلف به برگزاری آن کند. یعنی نباید دولت یا وزارت ارشاد آرت‌فر تهران یا بی‌ینال هنری تهران را برگزار کند. دولت باید از یک نهاد بخش خصوصی که تحت حمایت و نظارت خودش است، پشتیبانی به عمل بیاورد تا آنها، این دو رویداد را برگزار کنند».مدیر حراج تهران درباره مافیای تجسمی هم می‌گوید: اگر منظور حراج تهران است که ما آن را مرحله‌به‌مرحله با مجوز دولت برگزار کرده‌ایم. دانه‌به‌دانه آثار ما را دولت باید تأیید کند، حتی ارشاد از حراج خرید کرده است، اما در کل همه راجع‌ به یک فیلم یا یک کنسرت موسیقی می‌توانند نظر بدهند، ولی هر کسی قادر نیست راجع ‌به آثاری با زبان پیچیده هنری مثل آثار محصص، گریگوریان یا بهجت صدر نظر بدهد؛ در نتیجه این حوزه، به حوزه‌‌ای بسیار تخصصی و الیتی محدود مانده و عده‌ای بیرونِ گود، چون آگاه نیستند، از واژه‌ مافیا استفاده می‌کنند که برای من هم خیلی جالب است.این مدیر حوزه تجسمی درباره هنرمندانی که گفته می‌شود حراج تهران موجب سرخوردگی و آسیب آنها شده، چنین توضیح می‌دهد: به‌ خاطر همین است که ما می‌گوییم هرکسی نباید در حراج شرکت کند. حراج همیشه به نفع هنرمند تمام نمی‌شود؛ به‌خصوص هنرمندان زنده. بعضی اوقات حراج قیمت آثار را بالا می‌برد و این به جای این‌که موجب رونق بازارشان شود، باعث توقف بازار می‌شود، چون بعد از حراج، گالری‌ها نمی‌توانند آثار آن هنرمند را به همان قیمتی بفروشند که در حراج فروخته شده و خود هنرمند هم شاید مایل نباشد که قیمت آثارش را بشکند. تصور کنید کاری در حراجی ۸۰‌میلیون تومان فروخته شده ولی الان گالری ۳۰‌میلیون هم از هنرمند نمی‌خرد. اگر در نمایشگاه قیمت آثارش را ۸۰‌میلیون تومان بگذارد، کارهایش فروش نمی‌رود، ۳۰‌میلیون هم بگذارد، معلوم می‌شود که آن ۸۰‌میلیون حراج بی‌خود بوده است.
لینک منبع خبر
سایر اخبار این روزنامه
نشست سران در باره موسسه‌های مالی پس از فاجعه خدمت «داوطلبانه» و «رایگان» در راهپیمایی اربعین روز تاریخی ایران و اروپا یک هفته «یاد» 51 هفته «خاطره» گودهاي ويران كننده از ملک سلیمان تا حضرت خاتم(ص) بدتر از زلزله ۷ ریشتری سخنان حریری از زبان او نیست و اعتباری ندارد بیست‌وپنجمین شماره نشریه «مهروماه» منتشر شد صفحه شهرونگ انکار آسیب های اجتماعی بس است بازار شفاف و بی‌رحم هنرهای تجسمی کانکس‌نشین‌ها