«ابتکار» تازه‌ترین گزارش سازمان ملل درمورد کره‌شمالی را بررسی می‌کند پکن ناجی تحریم‌های پیونگ یانگ

محمدرضا ستاری
در حالی که جامعه جهانی تا کمتر از یک سال قبل سه ملاقات میان ترامپ و کیم جونگ اون رهبر کره‌شمالی را فصل نوینی در مناسبات شبه جزیره کره تلقی می‌کرد و در این میان در خلال مذاکرات پیونگ یانگ بار دیگر آزمایش‌های موشکی خود را از سر گرفته است، گزارش تازه سازمان ملل بیانگر فصل جدیدی از تحولات در شبه جزیره کره است.
هرچند قبل از سومین دیدار ترامپ با اون در مدار سی و هشت درجه در مرز دو کره که در نوع خود بی‌سابقه‌ بود، سازمان ملل در گزارشی محرمانه برای شورای امنیت تصریح کرده بود که پیونگ یانگ توانسته تحریم‌های بین‌المللی را دور زده و علاوه بر نامشخص بودن وضعیت هسته‌ای این کشور، مبادرت به صادرات گسترده صلاح به کشورهای خاورمیانه و آفریقا کند، در گزارش جدید سازمان ملل نیز موارد تازه‌ای از فعالیت‌های کره شمالی ذکر شده است. از جمله اینکه پیونگ یانگ توانسته در طول یک سال گذشته از طریق کمک‌های چین تحریم‌های بین‌المللی را دور زده و در زمینه تجارت، صادرات زغال سنگ و نیز واردات فرآورده‌های نفتی، این تحریم‌ها را نادیده بگیرد. به گزارش گاردین در مدارک ارائه شده توسط سازمان ملل، نقشه‌های حمل و نقل از سوی چین نشان می‌دهد که پکن در زمینه واردات نفت و نیز صادرات زغال سنگ به پیونگ یانگ کمک کرده است. این موضوع که به گفته سازمان ملل نقض قطع‏نامه‌های شورای امنیت محسوب می‌شود، نشان می‌دهد که کره ‌شمالی در بازه زمانی ژانویه تا آگوست سال 2019 تنها از طریق صادرات 3.7 میلیون تن زغال سنگ در حدود 370 میلیون دلار درآمد کسب کرده که بخش قابل توجهی از این مبلغ نیز صرف هزینه‌های نظامی این کشور شده است. همچنین در ادامه این گزارش آمده است بیشترین بارگیری زغال سنگ از کشتی‌های کره‌ شمالی به سمت چین و از طریق رودخانه یانگ تسه به مراکز اقتصادی این کشور از جمله بندر شانگهای ارسال شده است.
واکنش چین و روسیه

همچنین خبرگزاری یورونیوز نیز در گزارشی با اشاره به این موضوع نوشته که سازمان ملل معتقد است ادامه نقض ممنوعیت صادرات کالاها از سوی جمهوری دموکراتیک خلق کره نه تنها آشکارا باعث بی‏اعتنایی به قطع‏نامه‌های سازمان ملل شده بلکه همچنین به افزایش درآمد پیونگ یانگ کمک کرده است که به طور تاریخی از این درآمد برای توسعه برنامه‌ موشک‌های هسته‌ای و بالستیک‏اش استفاده می‏کند. به نوشته این گزارش، در تازه‏ترین تحولات مربوط به نقض تحریم‌های سازمان ملل توسط کره شمالی، این کشور در حال فرستادن زغال سنگ برای کشتی‌های بزرگ باربری در اقیانوس است که راحت‏تر می‏توانند فرآیندهای شناسایی محموله‌ها را دور بزنند. با این حال کره شمالی این ادعا را رد کرده است.
در گزارش سازمان ملل متحد همچنین آمده است که کره شمالی از حد تعیین شده واردات ۵۰۰ هزار بشکه نفت تصفیه شده در سال فراتر رفته است. در این گزارش با استناد به داده‏های به دست آمده از طریق ایالات متحده آمریکا تاکید شده است که کره شمالی بین ماه‏های ژانویه تا اکتبر ۲۰۱۹، بیش از ۳.۸۹ میلیون بشکه نفت تصفیه شده وارد کرده است. در این میان هر چند روسیه و چین اخیراً از تحریم‌های سازمان ملل علیه کره ‌شمالی حمایت کرده‌اند، اما همچنان از حامیان اصلی پیونگ یانگ محسوب شده و در واکنش به گزارش اخیر از سازمان ملل خواسته‌اند شواهد قاطع تری برای ادعاهایش ارائه کند.
دورنمای مبهم خلع سلاح اتمی
این در حالی است که پس از سه دور مذاکره میان ترامپ و کیم جونگ اون همچنان برخی از ناظران معتقدند که چنین دیدارهایی علی‏رغم آنکه بی‏سابقه و تاریخی بوده، اما نمی‌تواند راه‌گشای منازعات در شبه جزیره کره باشد. در همان ابتدای کار برخی از منتقدین ترامپ در داخل آمریکا معتقد بودند که وی مشروعیتی بین‌الملل به رهبر کره شمالی اعطاء کرده که هیچ کدام از روسای جمهوری سابق آمریکا چنین اقدامی را انجام نداده بودند. همچنین این کارشناسان تصریح می‌کردند که بسیار بعید به نظر می‌رسد که کیم جونگ اون به واسطه وعده رفع تحریم‌ها از سوی آمریکا از مهم‏ترین ابزار بازدارندگی و استراتژیک خود یعنی سلاح هسته‌ای دست بردارد. از همین رو شاهد بروز اختلافاتی میان دو طرف بر سر رفع تحریم‌ها و خلع ‏سلاح اتمی بودیم که حتی منجر به تهدید کریسمسی رهبر کره‌ شمالی نیز شد. پیونگ یانگ همچنین در حالی بار دیگر آزمایش‌های موشکی خود را از سر گرفته که طبق گزارش تحلیلگران امنیتی، به واسطه مشخص نبودن ذخایر اورانیوم، پلوتونیوم، میزان بمب اتمی و همچنین دانمشندان هسته‌ای کره‌ شمالی بسیار دشوار است که بتوان تحلیلی دقیق از میزان توانایی هسته‌ای این کشور به دست آورد. علاوه بر اینکه طبق گزارش‌های دیگر مشخص شده که کره‌ شمالی نه تنها تاسیسات مخفی اتمی خود را حفظ کرده بلکه از اماکن دولتی نیز به عنوان پایگاه‌های استراتژیک هسته‌ای خود بهره‌گیری می‌کند.
به همین دلیل به گفته کارشناسان این عوامل به همراه کمک‌هایی که به منظور دور زدن تحریم‌ها از سوی روسیه و چین به کره‌ شمالی صورت می‌گیرد همگی مبین این است که ترامپ برای پیشبرد اهداف آمریکا و متحدان این کشور در شبه جزیره کره به منظور خلع سلاح اتمی راهی بسیار دور و دراز در پیش دارد و تنها می‌تواند از عکس‌های یادگاری سه دیدار قبلی خود جهت تبلیغات انتخاباتی و داخلی استفاده کند.