پذيرش FATF و انضباط اقتصادي؛ دو ضرورت پساكرونا

آرمان ملي- حميد شجاعي: هنوز معلوم نيست چه‌زماني اما دير يا زود جامعه از شرايط کرونا عبور کرده و به‌پساکرونا خواهد رسيد. در نتيجه به‌نظر مي‌رسد که مسئولان بايد از هم‌اکنون درصدد اتخاذ تدابيري براي شرايط پساکرونايي باشند. آنچه مسلم است جامعه در پساکرونا با تغييرات زيادي در حوزه‌هاي سياسي، اجتماعي و اقتصادي روبه‌رو خواهد بود و به‌تعبير بسياري ازکارشناسان اين حوزه‌ها اگر تصميمات درستي از براي آن زمان گرفته نشود يا به‌عبارتي، دورانديشي نشود شرايط بسيار سخت‌تري در پساکرونا خواهيم داشت. از شکاف و ميان دولت ملت تا بحران‌هاي اجتماعي و اقتصادي که هر کدام در جاي خود قابل بحث و بررسي است.
ايران در پساکرونا
بسياري از کارشناسان، تحليلگران و صاحب‌نظران بر اين عقيده‌اند که جامعه دير يا زود از شرايط موجود کرونايي در کشور عبور خواهد کرد و به‌شريط پساکرونا قدم خواهد گذاشت و مسلما در آن دوره همه ساحت‌هاي جامعه به‌خصوص حوزه‌هاي سياسي، اقتصادي و اجتماعي دستخوش تغيير و تحولاتي خواهند گرديد. هرچند اين مساله نيز قابل تامل است که اساسا گذر از اين زمان و حال فعلي و ورود به‌شرايط عادي مستلزم چه مولفه‌هايي است. اساسا اين پرسش مطرح مي‌شود که شرايط عادي پس از کرونا به‌چه معناست؟ آيا قرار است در پساکرونا به‌شرايط عادي پيشاکرونا باز گرديم يا جامعه با تغييرات جديدي روبه‌رو خواهد بود؟ قدر مسلم اينکه به‌قرائت کارشناسان اين ويروس نحس، نه‌تنها مناسبات را در جامعه ايراني بلکه در جهان نيز تغيير خواهد داد. از اين‌رو در تحليل شرايط سياسي ايران در پساکرونا بيش از هر مساله ديگري بايد به‌رابطه مردم و حاکميت پرداخت. تحولات آبان و دي 98 اين گزاره را به اذهان متبادر کرد که حتي در زمان پيشاکرونا نيز جامعه درصدد مطالبه‌گري نيازها و خواسته‌هاي خود در راستاي رفع مشکلات اقتصاد، معيشتي و آزادي‌هاي اجتماعي و مدني بود لذا در شريط پساکرونا نيز اين مطالبات به‌طرز محسوسي افزايش خواهد يافت. آنطور که تحليلگران سياسي مي‌گويند جامعه در شرايط پساکرونا با نوعي دوگانه‌ مواجه خواهد بود. چنانکه اگر در پساکرونا مطالبات جامعه برآورده شود، شاهد نزديکي ميان جامعه و مسئولان خواهيم بود اما اگر به هر نحوي مطالبات جامعه برآورده نشود شاهد شکاف ميان ملت و دولت خواهيم بود که منجر به‌وقوع بحران‌هاي پساکرونايي در جامعه خواهد شد. هرچند برخي تحليلگران، سياست خارجي تاثير مولفه‌هاي بين‌المللي و منطقه‌اي را نيز در سياست داخلي کشور در شرايط پساکرونا تاثيرگذار مي‌دانند. به‌قرائت جامعه‌شناسان در شرايط پساکرونا جامعه به‌کما خواهد رفت و پس از طي يک دوره ريکاوري به‌شرايط عادي باز خواهد گشت. قدر مسلم هرچقدر اين شرايط کماي جامعه ناشي از تاثيرات روحي‌ورواني حاصل از فشارهاي اقتصادي و قرنطينه خانگي بيشتر باشد ريکاوري و شرايط بازگشت به‌حالت عادي نيز ديرتر شکل خواهد گرفت. آنچه مشخص است در پساکرونا تغييرات شناختي گسترده‌اي به‌وقوع خواهد پيوست و حتي نهادها و اشخاص مرجع در جامعه تفاوت خواهند يافت. در حوزه اقتصادي نيز به‌قرائت اقتصاددانان در پساکرونا شرايط متحول خواهد شد و نه‌تنها اقتصاد ايران بلکه اقتصاد جهاني با تغييرات گسترده‌اي روبه‌رو خواهد شد. کمااينکه هم‌اکنون نيز آثار و تبعات آن در شرايط کرونايي در جامعه جهاني مشخص است. ديگر اينکه عملکرد کشورها در پساکرونا مي‌تواند معياري براي رضايت شهروندان باشد. از همين‌رو است که برخي معتقدند شرايط پساکرونا و تحولات حاصل از آن حکمراني‌ها جوامع را بسته به‌مطالبات جوامع به‌تغيير رفتار ملزم خواهد کرد.
حرکت به‌سمت عدالت اجتماعي

يک فعال سياسي اصلاح‌طلب درخصوص شرايط سياسي کشور در پساکرونا اظهار داشت: اين مساله به‌مدت زماني بستگي دارد که اين دوران به‌طول خواهد انجاميد. علي صوفي به‌«آرمان ملي» گفت: به‌لحاظ سياسي شرايط بين‌المللي در شرايط داخلي تاثير خواهد گذاشت، طبقه متوسط و پايين جامعه نيز ديده شده، تعيين‌کننده خواهند شد و بيشتر به‌سمت عدالت اجتماعي خواهيم رفت. دبيرکل حزب پيشرو اصلاحلات تاکيد کرد: در دوران پساکرونا مسئولان اين پيام را خواهند گرفت که اين شرايط نيازمند تغيير است و ناگزير خواهند شد که اين اوضاع را تعديل کرده و اجازه دهند که کشور با مشارکت عمومي صددرصدي و با استفاده از همه پتانسيل‌ها و ظرفيت‌ها اداره شود. صوفي تصريح کرد: شرايط پساکرونا در نوع مديريت حکمراني تاثير خواهد گذاشت.
نرخ رشد منفي
يک اقتصاددان در ارتباط با شرايط اقتصادي کشور در شرايط پساکرونا بيان کرد: نرخ رشد اقتصادي ايران قطعا در سال 99 منفي است و برآوردهاي کارشناسي نشان مي‌دهد که نرخ رشد چيزي در حدود منهاي چهار درصد و بيشتر منفي خواهد بود. مهدي پازوکي به«آرمان ملي» گفت: دولت بايد گزارشي تهيه کند تا در شرايطي که فشار بر روي مردم است از اين هزينه‌هاي غيرضرور جلوگيري شود. وي اظهارکرد: بايد در پساکرونا از طرفي انضباط اقتصادي را در دستور کار قرار دهيم و از طرف ديکر FATF را بپذيريم تا بتوانيم با جامعه جهاني تجارت خود را خصوصا با کشورهاي منطقه انجام دهم تا بتوانيم بازارهاي صادراتي منطقه را به‌دست بياوريم.
لزوم دور انديشي براي پساکرونا
يک جامعه‌شناس درخصوص شرايط جامعه در پساکرونا اظهار داشت: اين بستگي به‌نقش و احساس‌مسئوليت مسئولان و رسانه‌ها در قبال مردم دارد. يکي از مباحث عمده‌معيشتي است و اگر قرار باشد که به اين مباحث توجه نشود و حمايت‌هاي لازم براي استيفاي حقوق مردم صورت نگيرد در پساکرونا يک‌ عده زندگي نابود خواهد شد. اميرمحمود حريرچي به‌«آرمان ملي» گفت: بايد تهيدي کرونا را تبديل به‌فرصت کنيم تا دچار تهديد دائمي در پساکرونا نشويم. قطعا در پساکرونا آمار بيکاري بالا خواهد رفت اما از هم‌اکنون بايد اين را پيش‌بيني کرد و براي آن چاره‌اي انديشيد. وي ادامه داد: اگر دورانديشي نکنيم آينده پس از کرونا به‌لحاظ اقتصادي و اجتماعي شرايط سختي خواهيم داشت. اگر مسئولان احساس مسئوليت نکنند، آنچه پيش خواهد آمد ادامه دشوارتر وضع موجود است.