انتشار یک اثر جامع رسانه‌شناسی

شهروند آنلاین: کتاب «رسانه‌شناسی» مهدی محسنیان راد استاد ارتباطات به همت سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت) منتشر شد.

نخستین کتابی که اصطلاح «رسانه‌شناسی» یا «مدیالوژی» در روی جلد آن آمد، اثری بود که در سال ۲۰۱۶ در ۲۳۰ صفحه در نیویورک منتشر شد. اکنون اثر حاضر جامع‌ترین کتابی است که از سوی یک دانشمند ایرانی به زبان فارسی درباره رسانه‌ها تدوین شده است. کتاب حاضر برای دانشجویان رشته علوم اجتماعی گرایش ارتباطات در تمام مقاطع به‌عنوان کتابی مبنایی تدوین شده است.

کتاب حاضر، دانش «رسانه‌شناسی» را شاخه‌ای از ارتباط‌شناسی و موظف به مطالعه ماهیت، جریان و فراگرد نظام‌های معنایی مستقر در نئوکورتکس مغز انسان در حوزه ارتباطات رسانه‌ای و متمرکز بر کارکردها و کاربردهای آن در کلیتی متشکل از پیشینه، فنون و فناوری‌های تولید محتوا و جابه‌جایی متن، در زمینه روابط متقابل منابع قدرت و مخاطبان و فرآیند صید مفهوم ارتباط‌گیران از محتوا تا تأثیر می‌داند. همین تعریف، مبنای۲۱ فصل کتاب شده است. کتاب ابتدا به توضیح مفاهیم پایه و پس از آن در قالب اصطلاحی جدید، به مروری بر کارکرد و کاربرد رسانه‌های پیش از قدیم در ایران می‌پردازد.


در بخشی از مقدمه این اثر به قلم استاد محسنیان راد آمده است: در کتاب حاضر، به کار بردن اصطلاح «رسانه شناسی» به منظور هدف خلق اثری در راستای «علم رسانه» و در امتداد «ارتباط‌شناسی» است. به عبارتی تقلید از مسیری است که در حوزه‌های دیگر علوم، به‌ویژه پزشکی، سابقه‌ای طولانی دارد. همان‌گونه که فیزیولوژی، شاخه‌ای از بیولوژی است یا «تیروئیدشناسی» شاخه‌ای از «غده‌شناسی» است، اینجا نیز «رسانه‌شناسی» شاخه‌ای از «ارتباط‌شناسی» است؛ بنابراین، می‌توان از تعریف ارتباط‌شناسی به تعریف رسانه‌شناسی دست یافت.

جامع‌ترین تعریفی که برای «ارتباط‌شناسی» یافته‌ام، مربوط به فرهنگ لغات ارتباطات و مطالعات رسانه (۱۹۹۳) است که «ارتباط‌شناسی» را دانش مطالعه ماهیت، فراگرد و نظام‌های معنایی مرتبط با همه انواع ارتباطات، در کلیتی  متشکل از زمان، فضا، منش و اوضاع و احوال دانسته است.