پنج منهای یک

شهروندآنلاین: تلاش‌ دیپلماتیک آمریکا و اعضای اروپایی برجام در آستانه اجرای مصوبه «اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها» مجلس شدت گرفته ‌است. جدیت ایران در کاهش تعهدات برجامی با هدف متوازن‌سازی تعهدات، دشواری بازگشت‌پذیری و همچنین نزدیک‌شدن به انتخابات ریاست‌جمهوری ایران در این تکاپو اثرگذار است.
ریچارد میلز روز پنجشنبه با ارسال نامه‌ای به رئیس شورای امنیت سازمان ملل متحد خواستار کنارگذاشتن نامه ۳۰ و ۳۱ مرداد و ۳۱ شهریورماه ۱۳۹۹ آمریکا شد. سرپرست نمایندگی آمریکا در سازمان ملل متحد خواستار ثبت این نامه به‌عنوان سند شورای امنیت شده است. میلز همچنین در نامه‌ای دیگر اطلاع داد که محدودیت اعمال‌شده علیه دیپلمات‌های جمهوری اسلامی ایران که به تردد در سه مایل محدود شده بودند، برداشته شده و به روال سابق بازگشته است. این موضوع شامل همه دیپلمات‌هایی می‌شود که درحال حاضر در نیویورک به سر می‌برند و همچنین در آینده خواهند آمد.
آمریکا: دعوت اروپا برای مذاکره با ایران را می‌پذیریم
روز گذشته خبرنگار وال‌استریت ژورنال به نقل از برخی منابع از احتمال برگزاری جلسه غیررسمی کمیسیون مشترک برجام با حضور ایران و آمریکا (به صورت میهمان) خبر داد. او البته گفت که در صورت برگزاری، این جلسه بعد از ضرب‌الاجل هسته‌ای ایران تشکیل خواهد شد.


رویترز نیز در گفت‌وگو با برخی دیپلمات‌های اروپایی گفت آمریکا با حضور در نشست پیش‌گفته، موافقت کرده است. یک دیپلمات فرانسوی در همین حال به این خبرگزاری گفت که تعلیق پروتکل الحاقی با واکنش شدیدی مواجه خواهد شد.
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفت که دعوت اتحادیه اروپا از آمریکا برای گفت‌وگو با ایران را می‌پذیریم. واشنگتن حاضر است در نشست کمیسیون برجام حضور یابد.
تکاپوی سران بروکسل برای حفظ برجام
همزمان با تلاش آمریکا برای حفظ برجام، شاهد تکاپوی طرف اروپایی نیز هستیم. سران بروکسل که تاکنون سازوکارهای مالی پیشنهادی آنان همچون «اینستکس» به بن‌بست رسیده بود، گویی با چراغ سبز آمریکا عزم خود را برای حفظ توافق هسته‌ای جزم کرده‌اند. آنها دیگر طوطی‌وار شروطی همچون الحاق عربستان و اسراییل به برجام را تکرار نمی‌کنند.
سفر «هایکو ماس» وزیر خارجه آلمان به فرانسه و دیدار با همتایان فرانسوی و انگلیسی از یک‌سو و گفت‌وگوهای مجازی آنان با «آنتونی بلنیکن» وزیر امور خارجه از طرف دیگر، از هماهنگی غرب برای حفظ برجام و بازگشت آمریکا به توافق نشان دارد.
ضمن اینکه تماس تلفنی «آنگلا مرکل» صدراعظم آلمان با حجت‌الاسلام‌والمسلمین «حسن روحانی» که روز چهارشنبه ۲۸ بهمن انجام گرفت، بر خوش‌بینی‌ها نسبت به تلاش غرب برای حفظ برجام افزود.
تلاش آژانس در آستانه پایان‌یابی مهلت مجلس
چند روز پیش «کاظم غریب‌آبادی» سفیر و نماینده دائم ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در پیامی توییتری نوشت: «رافائل گروسی، دبیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قصد دارد امروز به تهران سفر کند.»
سفر گروسی به ایران درحالی انجام می‌گیرد که فرجه‌ای که براساس مصوبه مجلس به غرب برای لغو تحریم‌ها داده شده، رو به پایان است. آذرماه امسال نمایندگان مجلس مصوبه «اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها» را از تصویب گذراندند که پس از تأیید شورای نگهبان به قانون تبدیل شد.
اولین واکنش‌های ایران به اقدامات جدید بایدن
محمدجواد ظریف، وزیر امورخارجه در پیام توییتری نوشت: «آمریکا اذعان کرد که ادعاهای پمپئو درباره قطعنامه ٢٢٣١ هیچ اعتبار قانونی ندارد. ما هم موافق هستیم.»
ظریف تأکید کرد: «آمریکا باید در پایبندی به قطعنامه ٢٢٣١، تمام تحریم‌هایی که به وسیله ترامپ احیا و باز اعمال شده بود، بی‌قید و شرط و به ‌صورت موثر بردارد، بعد از آن ما فورا تمام اقدامات اصلاحی (کاهش تعهدات) را به عقب برمی‌گردانیم.»
همچنین سخنگوی وزارت امور خارجه با انتشار پیام توییتری با یادآوری این نکته که به دلیل خروج آمریکا از برجام، ١+۵ وجود ندارد، تصریح کرد: «حرکات نمادین خوب است، اما برای احیای ١+۵، آمریکا باید عمل کند و تحریم‌ها را بردارد.»
«سعید خطیب‌زاده» در ادامه نوشت: «یادآوری: به دلیل خروج آمریکا از برجام، ١+۵ وجود ندارد. اکنون تنها ایران و ١+۴ است. به یاد بیاورید ترامپ اتاق [برجام] را ترک و تلاش کرد آن را منفجر کند.»
او تأکید کرد: «حرکات نمادین خوب است، اما برای احیای ١+۵، آمریکا باید عمل کند: تحریم‌ها را بردارد. ما نیز پاسخ خواهیم داد. این ترتیب کلیدی است: تعهد_اقدام_جلسه.